انقلاب‌های صنعتی (Industrial Revolutions) صرفاً تغییرات فناورانه نبودند، بلکه نقاط عطف بنیادینی در تاریخ اقتصادی، صنعتی و اجتماعی بشر محسوب می‌شوند. هر انقلاب صنعتی نه‌تنها شیوه تولید را دگرگون کرده، بلکه ساختار بازارها، الگوی رقابت، سازماندهی بنگاه‌ها، روابط کار، زنجیره‌های تأمین و حتی سبک زندگی جوامع را بازتعریف کرده است.

در واقع، هر نسل از انقلاب صنعتی یک «پارادایم جدید خلق ارزش» معرفی کرده است. در انقلاب صنعتی اول، مزیت رقابتی بر پایه مکانیزاسیون شکل گرفت؛ در انقلاب صنعتی دوم، اقتصاد مقیاس تعیین‌کننده بود؛ در انقلاب صنعتی سوم، اتوماسیون و فناوری اطلاعات محور شدند؛ و در انقلاب صنعتی چهارم (Industry 4.0)، داده، هوش مصنوعی و اتصال‌پذیری به منبع اصلی قدرت رقابتی تبدیل شده‌اند.

برای درک بیشتر پارادایم ها به

مقاله از اسطوره تا الگوریتم: سه پارادایم از تحول قدرت و معنا در تاریخ بشر مراجعه فرمایید.

در ادبیات مدیریت استراتژیک و تحول دیجیتال، شناخت دقیق تاریخچه انقلاب‌های صنعتی برای درک عمیق‌تر مفاهیمی مانند Industry 4.0، کارخانه هوشمند (Smart Factory)، تحول دیجیتال (Digital Transformation) و مزیت رقابتی پایدار ضروری است.

۱) انقلاب صنعتی اول (Industry 1.0)

نخستین جهش بزرگ صنعتی که تولید را از کارگاه‌های دستی به کارخانه‌های مکانیزه منتقل کرد و آغازگر عصر صنعت مدرن شد.
این انقلاب بنیان استفاده سیستماتیک از انرژی غیرانسانی در تولید را ایجاد کرد.

مکانیزاسیون و گذار از تولید دستی به تولید ماشینی

تقریباً: ۱۷۶۰ تا ۱۸۴۰

محرک اصلی:

• اختراع ماشین بخار (James Watt)
• استفاده از نیروی آب و بخار

تحول کلیدی:

جایگزینی نیروی انسانی و حیوانی با نیروی مکانیکی

پیامدهای ساختاری:

• شکل‌گیری کارخانه‌ها
• مهاجرت گسترده به شهرها
• آغاز تولید نیمه‌انبوه

منطق رقابت:

کاهش هزینه از طریق افزایش توان تولید

📌 این انقلاب «انرژی مکانیکی» را وارد اقتصاد کرد.

۲) انقلاب صنعتی دوم (Industry 2.0)

مرحله‌ای که تولید را از مقیاس محدود به تولید انبوه رساند و ساختار بنگاه‌های صنعتی مدرن را شکل داد.
در این دوره، بهره‌وری و استانداردسازی به مزیت رقابتی اصلی تبدیل شد.

تولید انبوه و اقتصاد مقیاس

تقریباً: ۱۸۷۰ تا ۱۹۱۴

محرک اصلی:

• برق
• موتور احتراق داخلی
• خطوط مونتاژ (Henry Ford)

تحول کلیدی:

ظهور تولید انبوه (Mass Production)

پیامدهای ساختاری:

• کاهش شدید قیمت تمام‌شده
• استانداردسازی محصولات
• گسترش بازارهای ملی و بین‌المللی

منطق رقابت:

اقتصاد مقیاس + بهره‌وری بالا

📌 این انقلاب «الکتریسیته و سازمان صنعتی مدرن» را تثبیت کرد.

۳) انقلاب صنعتی سوم (Industry 3.0)

دوره‌ای که فناوری اطلاعات وارد صنعت شد و اتوماسیون جایگزین بسیاری از فعالیت‌های دستی گردید.
این انقلاب، بستر دیجیتالی‌سازی اولیه و کنترل دقیق فرآیندها را فراهم کرد.

اتوماسیون و ورود فناوری اطلاعات

تقریباً: ۱۹۷۰ تا ۲۰۱۰

محرک اصلی:

• کامپیوترها
• PLC
• رباتیک صنعتی
• سیستم‌های IT

تحول کلیدی:

اتوماسیون فرآیندهای تولید

پیامدهای ساختاری:

• کاهش وابستگی به نیروی کار مستقیم
• افزایش دقت و کیفیت
• آغاز دیجیتالی‌سازی عملیات

منطق رقابت:

کارایی عملیاتی + کنترل کیفیت

📌 این انقلاب «دیجیتال‌سازی اولیه» را وارد صنعت کرد.

۴) انقلاب صنعتی چهارم (Industry 4.0)

نسلی که مرز میان دنیای فیزیکی و دیجیتال را از میان برد و تولید را به سمت هوشمندسازی کامل سوق داد.
در این دوره، داده و الگوریتم به منابع اصلی قدرت رقابتی تبدیل شدند.

هوشمندسازی، اتصال‌پذیری و داده‌محوری

از حدود ۲۰۱۰ تاکنون

محرک اصلی:

• اینترنت اشیا (IoT)
• هوش مصنوعی (AI)
• کلان‌داده
• سیستم‌های سایبرفیزیکی
• دوقلوی دیجیتال

تحول کلیدی:

ادغام دنیای فیزیکی و دیجیتال

پیامدهای ساختاری:

• کارخانه‌های هوشمند (Smart Factory)
• زنجیره تأمین هوشمند
• تولید شخصی‌سازی‌شده
• تصمیم‌گیری مبتنی بر داده

منطق رقابت:

چابکی + نوآوری + مدل‌های کسب‌وکار دیجیتال

📌 این انقلاب «هوشمندی سیستماتیک» را وارد اقتصاد کرد.

مقایسه تحلیلی چهار انقلاب صنعتی

نویسنده: دکتر سعید میرزائی

📚 منابع علمی و مرجع (International References)

منابع پایه انقلاب صنعتی

• Mokyr, J. (1990). The Lever of Riches. Oxford University Press.
• Landes, D. (1969). The Unbound Prometheus. Cambridge University Press.

انقلاب صنعتی چهارم و Industry 4.0

• Schwab, K. (2016). The Fourth Industrial Revolution. World Economic Forum.
• Kagermann, H., Wahlster, W., & Helbig, J. (2013). Recommendations for implementing Industrie 4.0.

فناوری‌های کلیدی

• Lee, E. A. (2008). Cyber Physical Systems.
• Atzori, L. et al. (2010). The Internet of Things: A survey. Computer Networks.
• Tao, F. et al. (2018). Digital twin-driven smart manufacturing. Journal of Manufacturing Systems.

تحول دیجیتال

• Vial, G. (2019). Understanding digital transformation. Journal of Strategic Information Systems.
• Verhoef, P. C. et al. (2021). Digital transformation. Journal of Business Research.

The post تاریخچه انقلاب‌های صنعتی: از مکانیزاسیون تا هوشمندسازی appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

تاریخ بشر را نمی‌توان به‌سادگی به چند دوره‌ی خطی تقلیل داد؛ اما بسیاری از جامعه‌شناسان و فیلسوفان سیاسی پذیرفته‌اند که منطق مشروعیت و ساختار قدرت در طول تاریخ دگرگون شده است.

در این روایت تحلیلی، سه پارادایم کلان بشر را بررسی می‌کنیم:

1. عصر مشروعیت قدسی
2. عصر عقلانیت ایدئولوژیک و دولت-ملت
3. عصر سیستم‌ها، داده و زیرساخت

این تقسیم‌بندی یک مدل تفسیری است، نه یک اجماع قطعی تاریخی.

برای مشاهده تقسیم بندی انقلاب های صنعتی به

مقاله تاریخچه انقلاب‌های صنعتی: از مکانیزاسیون تا هوشمندسازی مراجعه فرمایید.

۱) عصر مشروعیت قدسی

عصر اول: عصر فلسفه طبیعی و وحدت معرفت

(Philosophical-Natural Knowledge Era)

بازه زمانی

این پارادایم بشر تقریباً از قرن ۶ پیش از میلاد تا حدود ۱۶۰۰ میلادی

منطق مرزبندی

پایان این عصر با شکل‌گیری «انقلاب علمی» در قرن هفدهم مشخص می‌شود؛ جایی که روش تجربی نظام‌مند جایگزین تبیین فلسفی صرف شد.

تعریف مفهومی

عصری که در آن دانش:

• تفکیک نهادی نشده بود
• بر مبنای تأمل فلسفی و قیاس منطقی پیش می‌رفت
• در قالب یک کل منسجم درک می‌شد

در این دوره «علم» هنوز به معنای مدرن آن وجود نداشت؛ بلکه آنچه امروز فیزیک، زیست‌شناسی یا اقتصاد می‌نامیم، زیر چتر «فلسفه طبیعی» قرار می‌گرفت.

ویژگی‌های ساختاری این عصر

• وحدت معرفتی (Unity of Knowledge)
دانش به صورت یک کل دیده می‌شد. مرز رشته‌ای وجود نداشت.
نزد Aristotle، سیاست، زیست‌شناسی، اخلاق و فیزیک بخشی از یک نظام فلسفی بودند.

• روش غالب: قیاس و استدلال منطقی
مشاهده وجود داشت، اما آزمایش کنترل‌شده و تکرارپذیر وجود نداشت.

• دانشمند برابر با فیلسوف
تمایز حرفه‌ای میان پژوهشگر، متفکر و الهی‌دان وجود نداشت.
در تمدن اسلامی، Ibn Sina نمونه‌ای از همین الگوی جامع‌نگر بود.

• دانش به عنوان تبیین کل جهان
هدف علم، کشف قوانین ریاضی قابل آزمون نبود؛ بلکه فهم نظم کلی هستی بود.

محدودیت‌های ساختاری

• فقدان روش تجربی دقیق
• اتکا به اقتدار فکری متون کلاسیک
• کندی پیشرفت فناوری

این محدودیت‌ها زمینه‌ساز تحول بعدی شدند.

وقتی سیاست، ادامه‌ی کیهان بود

در بسیاری از تمدن‌های پیشامدرن، مشروعیت سیاسی از امر قدسی سرچشمه می‌گرفت. این موضوع در مطالعات انسان‌شناسی سیاسی و تاریخ ادیان تأیید شده است.

مصر باستان

در مصرِ باستان عصر پادشاهی نو، مفهوم Ma’at بیانگر نظم کیهانی، عدالت و حقیقت بود.
فرعون نه صرفاً یک فرمانروا، بلکه تجسم نظم کیهانی تلقی می‌شد.
مطالعات مصرشناسی این پیوند میان قدرت سیاسی و نظم کیهانی را مستند کرده‌اند.

ایران هخامنشی

در کتیبه بیستون، داریوش مشروعیت خود را وابسته به اراده اهورامزدا می‌داند.
مفهوم «اشا» در سنت زرتشتی، نظم راستین کیهانی را بازنمایی می‌کند.
این پیوند میان اخلاق، نظم جهان و قدرت سیاسی در پژوهش‌های تاریخ ایران باستان مستند است.

اروپا قرون وسطی

در الهیات سیاسی مسیحی، نظریه «حق الهی پادشاهان» رایج بود.
پژوهش‌های تاریخ اندیشه سیاسی نشان می‌دهد که در این دوره، قانون و سیاست در چارچوب الهیات تعریف می‌شدند.

تحلیل نظری

Max Weber مشروعیت را به سه نوع تقسیم می‌کند:

• سنتی
• کاریزماتیک
• عقلانی-قانونی

آنچه در تمدن‌های پیشامدرن غالب بود، ترکیبی از مشروعیت سنتی و کاریزماتیک با پشتوانه قدسی بود.

🔎 نکته علمی مهم:
این دوره‌ها الزاماً «طلایی» نبودند؛ امید به زندگی پایین، خشونت ساختاری بالا و نابرابری شدید نیز وجود داشت.
اما از منظر معناشناسی قدرت، ساختار قدسی یا الهی واقعاً غالب بود.

۲) عصر عقلانیت، ایدئولوژی و دولت-ملت

عصر دوم: عصر علم مدرن و تخصص‌گرایی

(Modern Scientific & Disciplinary Era)

بازه زمانی

این پارادایم بشر تقریباً ۱۶۰۰ میلادی تا اواخر قرن بیستم (حدود دهه ۱۹۸۰)

منطق مرزبندی آغاز

انقلاب علمی اروپا و تثبیت روش تجربی ریاضیاتی.

منطق مرزبندی پایان

ظهور نظریه پیچیدگی، کلان‌داده و بین‌رشته‌ای‌گرایی در اواخر قرن بیستم.

تعریف مفهومی

عصری که در آن:

• روش علمی تجربی تثبیت شد
• رشته‌های علمی از یکدیگر جدا شدند
• تخصص عمیق جایگزین نگاه کل‌نگر شد

نقاط عطف تاریخی

• کارهای Galileo Galilei

• تجربه‌گرایی نظام‌مند
• ریاضیاتی‌سازی طبیعت

• نظریه‌های نیوتن Isaac Newton

• فرمول‌بندی قوانین جهان به زبان ریاضی
• تثبیت الگوی «قانون علمی قابل پیش‌بینی»
• تبیین روش علمی نزد Francis Bacon
• استقرا
• مشاهده نظام‌مند
• تجربه کنترل‌شده

ویژگی‌های ساختاری

• تخصص‌گرایی شدید (Hyper-Specialization)
شکل‌گیری دانشکده‌های مستقل: فیزیک، شیمی، اقتصاد، مهندسی و …

• نهاد دانشگاه مدرن
مدل دانشگاه پژوهش‌محور قرن نوزدهم (مدل هومبولتی)

• تفکیک نهادی دانش
هر رشته پارادایم، مجله علمی و جامعه تخصصی خود را داشت.

• شتاب بی‌سابقه در نوآوری فناورانه
انقلاب صنعتی، مهندسی برق، فناوری اطلاعات—all محصول همین تخصص‌گرایی بودند.

پیامدهای منفی

• شکل‌گیری «سیلوهای دانشی»
• ضعف در حل مسائل چندبعدی
• ناتوانی در پاسخ به مسائل پیچیده اجتماعی و سیستمی

این شکاف‌ها زمینه‌ساز ورود به عصر سوم شدند.

مدرنیته و تولد نظم سیاسی سکولار در غرب

از قرن هفدهم به بعد، اروپا شاهد دگرگونی بنیادی در منطق مشروعیت شد.

عصر روشنگری

اندیشمندانی مانند کانت و لاک، تلاش کردند نظم سیاسی را بر پایه عقل و قرارداد اجتماعی توضیح دهند.

Jürgen Habermas مدرنیته را فرآیند «عقلانی‌شدن حوزه عمومی» می‌داند.

مشروعیت سیاسی از امر قدسی به «قانون، قرارداد و اراده عمومی» منتقل شد.

ایدئولوژی‌ها به مثابه «ادیان سکولار»

پژوهشگرانی مانند Hannah Arendt و Eric Voegelin نشان داده‌اند که ایدئولوژی‌های قرن بیستم ساختارهایی شبه‌دینی داشتند:

• روایت رهایی
• دشمن تاریخی
• انسان نو
• وعده آینده بهتر

اما تفاوت اساسی این بود که مشروعیت از وحی به ایدئولوژی منتقل شد.

دولت-ملت و صنعت

از قرن نوزدهم به بعد، انقلاب صنعتی سوم و دولت-ملت مدرن ساختار قدرت را تغییر دادند.

Charles Tilly نشان می‌دهد که دولت‌های مدرن از طریق جنگ و مالیات‌ستانی شکل گرفتند.

قدرت در این دوره در:

• پارلمان
• ارتش
• کارخانه
• بوروکراسی

متمرکز شد.

۳) عصر سیستم‌ها و داده

عصر سوم: عصر پیچیدگی، سیستم‌ها و بین‌رشته‌ای‌گرایی

(Complexity & Interdisciplinary Era)

بازه زمانی

این پارادایم بشر تقریباً از دهه ۱۹۸۰ میلادی تا امروز

منطق مرزبندی

• ظهور رایانه‌های قدرتمند
• نظریه سیستم‌ها
• گسترش شبکه‌های جهانی
• داده‌های کلان

تعریف مفهومی

عصری که در آن:

• مسائل پیچیده‌تر از ظرفیت یک رشته‌اند
• دانش دوباره به سمت کل‌نگری بازمی‌گردد
• اما این‌بار با ابزارهای محاسباتی، داده‌ای و مدل‌سازی

ریشه‌های نظری

• نظریه سیستم‌ها توسط Ludwig von Bertalanffy

• نگاه ارگانیک به پدیده‌ها
• تمرکز بر تعامل اجزاء

• توسعه علم پیچیدگی در Santa Fe Institute

• سیستم‌های غیرخطی
• خودسازماندهی
• پدیده‌های emergent

ویژگی‌های ساختاری

• بازگشت به کل‌نگری، اما مبتنی بر داده
نه فلسفی، بلکه محاسباتی.

• مرزشکنی رشته‌ها
هوش مصنوعی = ریاضیات + آمار + علوم شناختی + مهندسی
تحول دیجیتال = فناوری + استراتژی + رفتار سازمانی

• مسائل شبکه‌ای و سیستمی
بحران اقلیم، اقتصاد پلتفرمی، ریسک سیستمیک مالی

• پذیرش عدم‌قطعیت و غیرخطی بودن جهان
پایان قطعیت‌گرایی نیوتنی در بسیاری از حوزه‌ها.

جامعه شبکه‌ای و قدرت زیرساختی

از اواخر قرن بیستم، تحولی جدید در ادبیات علوم اجتماعی مطرح شد. که من آنرا انقلاب فراصنعتی می نامم ولی به انقلاب صنعتی چهارم بسیار معروف می باشد.

جامعه شبکه‌ای

Manuel Castells در نظریه «جامعه شبکه‌ای» نشان می‌دهد که ساختار قدرت از سلسله‌مراتب صنعتی به شبکه‌های اطلاعاتی منتقل شده است.

در این چارچوب:

• جریان اطلاعات مهم‌تر از مالکیت زمین است
• زیرساخت دیجیتال به منبع قدرت تبدیل می‌شود

سرمایه‌داری نظارتی

Shoshana Zuboff در کتاب «Surveillance Capitalism» نشان می‌دهد که داده‌های رفتاری به منبع ارزش اقتصادی تبدیل شده‌اند.

انسان در این چارچوب به «منبع داده رفتاری» تبدیل می‌شود.

داده‌گرایی (Dataism)

Yuval Noah Harari مفهوم «Dataism» را مطرح می‌کند:
این ایده که جهان به‌مثابه جریان داده قابل فهم و مدیریت می‌شود.

تحول در منطق قدرت

در این عصر:

• الگوریتم‌ها تعیین می‌کنند چه چیزی دیده شود
• پلتفرم‌ها دسترسی را تنظیم می‌کنند
• زیرساخت‌ها امکان مشارکت را کنترل می‌کنند

این به معنای حذف دولت نیست، بلکه به معنای چندلایه شدن قدرت است:
دولت‌ها، شرکت‌های فناوری و نهادهای فراملی هم‌زمان نقش دارند.

تحلیل نهایی

در یک نگاه تحلیلی، می‌توان سه عصر تحول معرفت یا همان از اسطوره تا الگوریتم و یا به عبارتی دگر سه پارادایم بشر را به‌مثابه دگرگونی تدریجی در «ساختار دانش»، «روش شناخت»، «ماهیت مسائل» و «ابزار حل مسئله» درک کرد؛ در عصر نخست، دانش ماهیتی یکپارچه و فلسفی داشت و ذیل فلسفه طبیعی پارادایم می‌شد، روش غالب آن قیاس و استدلال منطقی بود، مسائل عمدتاً در مقیاس محدود و نسبتاً ساده فهم می‌شدند و ابزار اصلی، منطق و تأمل نظری بود؛ با ورود به عصر دوم، همزمان با تثبیت روش تجربی و انقلاب علمی، دانش به حوزه‌های تخصصی تفکیک شد، آزمایش تجربی و سنجش‌پذیری معیار اعتبار علمی گردید، مسائل به مقیاس صنعتی و فناورانه گسترش یافتند و آزمایشگاه به ابزار مرکزی تولید دانش تبدیل شد؛ در عصر سوم اما، در واکنش به پیچیدگی فزاینده جهان شبکه‌ای، شاهد بازگشت به نوعی یکپارچگی هستیم، نه در قالب فلسفی بلکه در قالب سیستمی و داده‌محور، جایی که مدل‌سازی محاسباتی، تحلیل کلان‌داده و الگوریتم‌ها ابزار اصلی فهم و مداخله‌اند و مسائل ماهیتی چندلایه، غیرخطی و جهانی پیدا کرده‌اند؛ با این حال، این تقسیم‌بندی را نباید به‌عنوان مرزبندی سخت تاریخی تلقی کرد، بلکه باید آن را یک مدل تحلیلی دانست که با وجود هم‌پوشانی‌های زمانی میان دوره‌ها، برای توضیح تحول منطق تولید دانش و مدیریت آن چارچوبی منسجم و قابل دفاع فراهم می‌کند.

مقایسه سه عصر

نکته تحلیلی مهم

این تقسیم‌بندی یک «مدل تحلیلی» است و مرزبندی قطعی تاریخی نیست. همچنین هم‌پوشانی میان دوره‌ها و پارادایم های بشر در این تحلیل وجود دارد.
اما به عنوان چارچوب تحلیلی، برای تبیین تحول معرفت و مدیریت دانش کاملاً قابل دفاع است.

جمع‌بندی تحلیلی

این سه پارادایم بشر، تحول دیجیتال در «منطق حکمرانی» را نشان می‌دهند و دگرگونی ساختاری در فناوری، اقتصاد دیجیتال و سازمان اجتماعی مبتنی بر متا.

نتیجه‌گیری تحلیلی: حاکمیت داده و بازآرایی ساختار اشتغال در عصر سوم

اگر تحول سه پارادام بشر یاد شده فوق را به‌عنوان تغییر در «منطق تولید و به‌کارگیری دانش» تحلیل کنیم، پیامد طبیعی عصر سوم، بازآرایی بنیادین ساختار اشتغال است. در این دوره، داده دیجیتال به منبع اصلی قدرت شناختی، مزیت رقابتی و تصمیم‌سازی تبدیل شده و تحول دیجیتال نه یک پروژه فناوری، بلکه یک تغییر پارادایم در خلق ارزش است.

۱. منطق ساختاری تغییر

در عصر دوم، ارزش اقتصادی عمدتاً از طریق:

• تخصص عمیق در یک حوزه مشخص
• اجرای فرآیندهای استاندارد و تکرارشونده
• پردازش خطی اطلاعات
• بهینه‌سازی عملیاتی مبتنی بر قواعد ثابت

تولید می‌شد.

اما در عصر سوم:

• الگوریتم‌ها جایگزین پردازش انسانی تکراری می‌شوند
• سیستم‌های خودکار بسیاری از وظایف اجرایی را بر عهده می‌گیرند
• مدل‌های یادگیری ماشین تصمیم‌سازی را تقویت یا جایگزین می‌کنند
• داده به دارایی استراتژیک سازمان تبدیل می‌شود

بنابراین حذف برخی مشاغل، یک شوک تصادفی نیست؛ بلکه پیامد منطقی تغییر ابزار و منطق تولید ارزش است.

۲. تمایز مفهومی مهم: نابودی شغل ≠ نابودی کار

تجربه گذار از عصر اول به عصر دوم نشان می‌دهد:

• صنعتی‌شدن مشاغل کشاورزی سنتی را کاهش داد
• اما مهندسی، مدیریت صنعتی و خدمات مدرن را خلق کرد

به همان قیاس:

• مشاغل مبتنی بر پردازش مکانیکی اطلاعات کاهش می‌یابند
• اما تقاضا برای مهارت‌های ترکیبی افزایش می‌یابد

از جمله:

• تحلیل داده و علم داده
• طراحی و معماری سیستم‌های دیجیتال
• تفکر سیستمی و حل مسئله پیچیده
• حکمرانی فناوری و سیاست‌گذاری دیجیتال
• اخلاق هوش مصنوعی
• معماری تحول دیجیتال در سطح سازمانی

مسئله اصلی از بین رفتن «کار» نیست؛ بلکه جابجایی ارزش در زنجیره مهارت‌ها است.

۳. پیامدهای کلان اقتصادی و سازمانی

اگر این گذار مدیریت نشود:

• شکاف مهارتی (Skill Gap) افزایش می‌یابد
• بیکاری ساختاری تشدید می‌شود
• نابرابری درآمدی رشد می‌کند
• رقابت‌پذیری ملی تضعیف می‌شود

اما اگر هوشمندانه مدیریت شود:

• بازآموزی سیستماتیک نیروی انسانی می‌تواند مزیت رقابتی بسازد
• سازمان‌ها می‌توانند مدل کسب‌وکار خود را بازطراحی کنند
• داده می‌تواند به موتور نوآوری مستمر تبدیل شود
• سرمایه انسانی از «اپراتور فرآیند» به «معمار سیستم» ارتقا می‌یابد

۴. گزاره نهایی قابل دفاع

در عصر حاکمیت داده، برنده‌ها آن‌هایی نیستند که بیشترین فناوری را خریداری می‌کنند؛ بلکه آن‌هایی هستند که:

• ساختار مهارتی خود را بازآرایی می‌کنند
• سازمان را داده‌محور می‌سازند
• و تحول دیجیتال را در سطح مدل کسب‌وکار و سرمایه انسانی پیاده می‌کنند

بنابراین، مسئله اصلی آینده اشتغال، تکنولوژی نیست؛ بلکه استراتژی گذار مهارتی است.

نویسنده: دکتر سعید میرزائی

منابع:

۱) نظریه مشروعیت و تحول قدرت در پیشامدرن

• Max Weber (1978). Economy and Society. University of California Press.
  • نظریه سه‌گانه مشروعیت: سنتی، کاریزماتیک، عقلانی-قانونی.
• Assmann, J. (2001). The Search for God in Ancient Egypt. Cornell University Press.
  • تحلیل Ma’at و پیوند نظم کیهانی–سیاسی در مصر باستان.
• Kuhrt, A. (2007). The Persian Empire: A Corpus of Sources from the Achaemenid Period. Routledge.
  • منابع دست اول درباره مشروعیت هخامنشی و کتیبه بیستون.
• Kantorowicz, E. H. (1957). The King’s Two Bodies. Princeton University Press.
  • الهیات سیاسی و حق الهی پادشاهان در اروپای مسیحی.

۲) مدرنیته، روشنگری و عقلانیت سیاسی

• Jürgen Habermas (1989). The Structural Transformation of the Public Sphere. MIT Press.
  • عقلانی‌شدن حوزه عمومی و شکل‌گیری فضای بحث سکولار.
• Israel, J. (2011). Democratic Enlightenment. Oxford University Press.
  • رادیکالیزه‌شدن پروژه روشنگری و مبانی لیبرال‌دموکراسی.
• Charles Tilly (1990). Coercion, Capital, and European States, AD 990–۱۹۹۰. Blackwell.
  • شکل‌گیری دولت مدرن از رهگذر جنگ، مالیات و بسیج منابع.

۳) ایدئولوژی‌های قرن بیستم به‌مثابه «ادیان سکولار»

• Hannah Arendt (1951). The Origins of Totalitarianism. Harcourt.
  • تحلیل ساختارهای توتالیتر و منطق ایدئولوژیک.
• Eric Voegelin (1938/1986). The Political Religions. University of Missouri Press.
  • مفهوم «ادیان سیاسی» و ساختار شبه‌دینی ایدئولوژی‌ها.
• Aron, R. (1957). The Opium of the Intellectuals. Doubleday.
  • نقد ایدئولوژی‌های مدرن و دین‌گونگی آن‌ها.

۴) جامعه شبکه‌ای، داده و سرمایه‌داری نظارتی

• Manuel Castells (1996–۱۹۹۸). The Information Age: Economy, Society and Culture (Vols. I–III). Blackwell.
  • نظریه «جامعه شبکه‌ای» و تحول ساختار قدرت در عصر اطلاعات.
• Shoshana Zuboff (2019). The Age of Surveillance Capitalism. PublicAffairs.
  • استخراج ارزش از داده‌های رفتاری و منطق سرمایه‌داری نظارتی.
• Yuval Noah Harari (2016). Homo Deus: A Brief History of Tomorrow. Harper.
  • طرح مفهوم Dataism (در سطح تفسیری-فلسفی، نه نظریه تجربی تثبیت‌شده).
• Gillespie, T. (2018). Custodians of the Internet. Yale University Press.
  • نقش پلتفرم‌ها در تنظیم گفتمان عمومی و حاکمیت الگوریتمی.

۵) تکمیلی برای پیوند قدرت، فناوری و حکمرانی

• Brzezinski, Z. (1970). Between Two Ages: America’s Role in the Technetronic Era. Viking Press.
  • مفهوم «عصر تکنترونیک» (چارچوب راهبردی، نه نظریه جامعه‌شناختی اجماعی).
• Foucault, M. (2007). Security, Territory, Population. Palgrave.
  • گذار از حاکمیت کلاسیک به حکومت‌مندی (governmentality) و مدیریت جمعیت.

The post از اسطوره تا الگوریتم appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

قشر اوربیتوفرونتال مغز (Orbitofrontal Cortex – OFC) که مدیریت تصمیم گیری نقش بسازیی ایفا می کند، بخشی از قشر پیش‌پیشانی در لوب‌های پیشانی مغز است که در فرآیند شناختی تصمیم‌گیری نقش دارد. در نخستی‌های غیرانسانی، این ناحیه شامل نواحی قشری انجمنی برودمن ۱۱، ۱۲ و ۱۳ است؛ در انسان‌ها شامل نواحی برودمن ۱۰، ۱۱ و ۴۷ می‌باشد.

OFC به صورت عملکردی با قشر پیش‌پیشانی شکمی-میانی مرتبط است. این منطقه به دلیل ارتباطات عصبی و عملکردهای متمایزی که انجام می‌دهد، شناسایی می‌شود. این بخش از قشر پیش‌پیشانی به عنوان قسمتی تعریف می‌شود که از هسته میانی پشتی تالاموس پروجکشن دریافت می‌کند و تصور می‌شود که در فرآیند تصمیم‌گیری، احساسات، طعم، بو و پاداش را بازنمایی می‌کند. این ناحیه نام خود را از موقعیتش که دقیقاً بالای حدقه‌های چشم قرار دارد، گرفته است. در OFC انسان، تنوع فردی قابل‌توجهی مشاهده شده است. ناحیه مشابهی در جوندگان نیز یافت شده است.

الکتروفیزیولوژی قشر اوربیتوفرونتال مغز

الکتروفیزیولوژی قشر اوربیتوفرونتال مغز یا همان نورون‌های OFC هم به تقویت‌کننده‌های اولیه و هم به نشانه‌هایی که پاداش را در حوزه‌های حسی مختلف پیش‌بینی می‌کنند، پاسخ می‌دهند. شواهد قوی برای پاسخ به محرک‌های دیداری، چشایی، حس‌پیکری و بویایی وجود دارد، اما شواهد برای پاسخ‌های شنوایی ضعیف‌تر است. در بخشی از نورون‌های OFC، پاسخ‌های عصبی به پاداش یا نشانه‌های پاداش توسط ترجیحات فردی و حالت‌های انگیزشی داخلی مانند گرسنگی تعدیل می‌شوند. بخشی از نورون‌هایی که به نشانه‌های حسی پیش‌بینی‌کننده پاداش پاسخ می‌دهند، انتخاب‌گر پاداش هستند و در صورت جابجایی روابط نتیجه نشانه‌ها رفتار معکوس نشان می‌دهند. نورون‌های OFC همچنین به غیاب پاداش مورد انتظار و تنبیه پاسخ می‌دهند. گروه دیگری از نورون‌ها به محرک‌های جدید پاسخ می‌دهند و می‌توانند محرک‌های آشنا را تا یک روز “به خاطر بسپارند.”

در طول کارهای پاداش‌دار یا ابزارمند، نورون‌های OFC سه الگوی کلی از فعالیت نشان می‌دهند: فعالیت در پاسخ به نشانه‌ها؛ فعالیت قبل از دریافت پاداش؛ فعالیت در پاسخ به دریافت پاداش. برخلاف قشر پیش‌پیشانی میانی و استریاتوم، نورون‌های OFC فعالیتی مرتبط با حرکت ندارند. با این حال، پاسخ‌های پیش‌بینی‌کننده پاداش آنها توسط توجه شکل می‌گیرد: هنگام جابجایی توجه بین دو گزینه، همان جمعیت OFC به صورت مثبت ارزش مورد توجه فعلی را نشان می‌دهد، اما به صورت منفی ارزش مورد توجه قرار نگرفته را نشان می‌دهد. کدگذاری میزان پاداش نیز انعطاف‌پذیر است و ارزش‌های نسبی پاداش‌های فعلی را در نظر می‌گیرد.

قشر اوربیتوفرونتال (Orbitofrontal Cortex – OFC)

قشر اوربیتوفرونتال (Orbitofrontal Cortex – OFC) که در تصویر به رنگ سبز نشان داده شده، نقش مهمی در تصمیم‌گیری، به ویژه در رفتارهای اجتماعی و احساسی دارد. این ناحیه بخشی از قشر پیش‌پیشانی است و مسئولیت ادغام اطلاعات حسی و احساسی را برای هدایت تصمیمات بر عهده دارد. برخی پژوهش ها نشان می‌دهد اوربیتوفرونتال در شکل گیری اخلاق و ارزش‌هایمان نقش داشته و در مجرمان خشن مبتلا به سایکوپاتی که همدلی کمتری دارند اندازه این قسمت مغز کوچکتر از افراد عادی جامعه میباشد. قشر اوربیتوفرونتال یا بخشی از قشر پیشانی مغز است که نقش بسیار مهمی در پردازش اطلاعات مربوط به پاداش، تنبیه، تصمیم‌گیری اجتماعی و عاطفی ایفا می‌کند. اختلال در این ناحیه مغز می‌تواند باعث موازی شدن اشتباه برخی رفتار با دریافت پاداش می‌شود (مثال دست شستن). این موضوع انعطاف پذیری ادراکی-ذهنی را کاهش داده که شخص احساس اجبار و اضطراب شدید برای انجام کار وسواسی خود می‌کند. این جفت شدن عمل اجبار همراه با پاداش ممکن است تقویت شده و جلوگیری از آن اجتناب ناپذیر می‌شود. در نتیجه این موازی شدن رفتار اجباری با پاداش و همچنین ناتوانی سایر نواحی لوب پیشانی برای مهار رفتار غیر عادی ایجاد شده توسط عقده های قاعده‌ای، این رفتار اجباری بارها و بارها تکرار میگردد. این جنبه های اختلال وسواس فکری عملی Obsessive-compulsive disorder (OCD) ویژگی های مشترک با اعتیاد دارد.

رفتار تِکانشی در مدیریت تصمیم گیری

تکانشگری (impulsivity) یا تکانشی (Impulsiveness) بودن، در روان‌شناسی کسب‌و‌کار به تمایل برای عمل کردن به‌طور ناگهانی و بر اساس هوس اطلاق می‌شود. این رفتار با اندیشه و تأمل کم یا بدون هیچ‌گونه پیش‌بینی و در نظر گرفتن عواقب همراه است. رفتارهای تکانشی معمولاً زودتر از موعد ابراز می‌شوند، بیش از حد خطرناک هستند یا برای موقعیت نامناسبند و اغلب منجر به پیامدهای نامطلوب می‌شوند که اهداف و استراتژی‌های بلندمدت برای موفقیت را به خطر می‌اندازند. قشر اوربیتوفرونتال (Orbitofrontal cortex) یا مخفف شده OFC, قسمتی از قشر پیش پیشانی مغز است که پروسه ذهنی تصمیم گیری را هدایت می‌کند و در پیش‌بینی نتایج تصمیمات گرفته شده و تطبیق رفتار با پیامد آن نقش ایفا می‌کند. در علم میان رشته ای عصب‌شناسی در مدیریت به این قسمت از مغز به اصلاح می گویند قشر تصمیم گیری که در مدیریت تصمیم‌گیری (Desiccation Making) مدیران مهم است. برای مقابله با رفتار تِکانشی در مدیریت تصمیم گیری می بایستی تمرین هایی داشت تا از تصمیم‌گیری‌های هیجانی جلوگیری نمود.

از منظر نوروترنسمیتری، مدارهای دوپامینرژیک و سروتونرژیک نقش کلیدی در تنظیم فعالیت PFC دارند. مطالعات نوروفارماکولوژیک نشان می‌دهند که تعادل این سیستم‌های نوروترنسمیتری برای عملکرد بهینه کنترل تکانه ضروری است. اختلال در این سیستم‌ها می‌تواند منجر به غلبه سیستم‌های پاداش بر مکانیسم‌های کنترلی شود، که این پدیده با مفهوم فرویدی غلبه اصل لذت بر اصل واقعیت همخوانی دارد. در سطح نوروفیزیولوژیک، مطالعات تصویربرداری عصبی کارکردی (fMRI) نشان داده‌اند که فعالیت PFC در طی فرآیندهای تصمیم‌گیری و کنترل تکانه افزایش می‌یابد. این افزایش فعالیت با کاهش همزمان فعالیت در مناطق زیرقشری مرتبط با پردازش پاداش و هیجان همراه است. این الگوی فعالیت عصبی منعکس‌کننده مکانیسم‌های تنظیمی است که فروید در قالب تعامل بین ego و id توصیف کرده است. مطالعات نوروپلاستیسیته نشان داده‌اند که تجارب یادگیری و روان‌درمانی می‌توانند منجر به تغییرات ساختاری و عملکردی در PFC شوند. این تغییرات شامل افزایش تراکم سیناپسی، تقویت مسیرهای عصبی مرتبط با کنترل شناختی، و بهبود ارتباطات عملکردی بین PFC و سایر مناطق مغزی است. این یافته‌ها با مفهوم فرویدی تحول ego و تقویت اصل واقعیت در طی رشد روانی همخوانی دارد. از دیدگاه نوروپاتولوژیک، آسیب به PFC می‌تواند منجر به سندرم دیس‌اگزکوتیو شود که با اختلال در کنترل تکانه، قضاوت و برنامه‌ریزی مشخص می‌شود. این سندرم از منظر روانکاوی می‌تواند به‌عنوان تضعیف عملکرد ego و غلبه اصل لذت تفسیر شود. مطالعات بالینی نشان داده‌اند که بیماران مبتلا به آسیب PFC اغلب رفتارهای تکانشی و ناسازگارانه نشان می‌دهند که با ناتوانی در تعویق ارضای نیازها مشخص می‌شود.

ارتباط هوش هیجانی با قشر اوربیتوفرونتال

ارتباط بین هوش هیجانی و قشر اوربیتوفرونتال مغز (OFC) در توانایی انسان برای پردازش، درک و مدیریت احساسات و تصمیم‌گیری‌های مرتبط با آن اهمیت بسیاری دارد. قشر اوربیتوفرونتال بخشی از مغز پیشانی است که نقش کلیدی در پردازش هیجانات، پاداش، تنبیه و تصمیم‌گیری مبتنی بر احساسات ایفا می‌کند.

• تنظیم احساسات:
  قشر اوربیتوفرونتال به افراد کمک می‌کند تا احساسات خود را تنظیم کنند. این کار با ایجاد تعادل بین واکنش‌های احساسی فوری و نتایج بلندمدت انجام می‌شود. افرادی که هوش هیجانی بالایی دارند می‌توانند بهتر واکنش‌های احساسی خود را کنترل کرده و تصمیمات متعادل‌تری بگیرند. این توانایی به عملکرد OFC در پردازش محرک‌های احساسی و مهار اعمال تکانشی بستگی دارد.
• تصمیم‌گیری اجتماعی:
  تصمیماتی که شامل تعاملات اجتماعی یا در نظر گرفتن احساسات دیگران هستند، نیاز به پردازش سرنخ‌های احساسی توسط قشر اوربیتوفرونتال دارند. افرادی که هوش هیجانی بالایی دارند، می‌توانند همدلی بیشتری نشان داده، پاسخ‌های احساسی دیگران را پیش‌بینی کنند و رفتارهای خود را متناسب با آن تنظیم کنند. بنابراین، OFC در تصمیم‌گیری‌های اجتماعی مناسب با ادغام درک احساسی و عملکردهای شناختی نقش کلیدی دارد.
• ارزیابی پاداش و مجازات OFC:
   در ارزیابی پاداش‌ها و مجازات‌های احتمالی یک تصمیم نقش دارد. افراد با هوش هیجانی بالا می‌توانند پیامدهای احساسی تصمیمات خود را بهتر ارزیابی کرده و اطمینان حاصل کنند که اعمال آن‌ها با اهداف بلندمدت همخوانی دارد. این ناحیه مغز در درک ریسک‌ها و پاداش‌ها بر اساس تجربیات گذشته و یادگیری احساسی مرکزی است.
• کنترل تکانه‌ها و تاخیر در ارضای نیازها:
  هوش هیجانی شامل جلوگیری از واکنش‌های تکانشی و در نظر گرفتن نتایج آینده است که توسط قشر اوربیتوفرونتال تنظیم می‌شود. این ناحیه مغز به افراد کمک می‌کند تا از ارضای فوری نیازها خودداری کرده و به نتایج بلندمدت مطلوب‌تر فکر کنند. این موضوع برای تصمیم‌گیری مؤثر در موقعیت‌های پیچیده یا احساسی بسیار مهم است.
• ادغام احساسات و منطق OFC:
  اطلاعات احساسی و منطقی را برای تصمیم‌گیری ادغام می‌کند. این فرآیند برای هوش هیجانی ضروری است، زیرا افراد باید آگاهی احساسی را با تصمیم‌گیری منطقی در موقعیت‌های پرمخاطره متعادل کنند. آسیب به OFC می‌تواند منجر به تصمیم‌گیری ضعیف، تکانشی بودن یا ناتوانی در یادگیری از اشتباهات گذشته شود.

منبع:

– The Orbitofrontal Cortex Front Cover David H. Zald, Scott L. Rauch

– کتاب نوآوری در هک رشد روش‌های نوین گِیمیفیکِیشن هورمونی در تجارت الکترونیک نویسنده: سعید میرزائی ورزنه

– Mackey, Sott; Petrides, Michael (2006). “Chapter 2: The orbitofrontal cortex: sulcal and gyral morphology and architecture”. In Zald, David H.; Rauch, Scott (eds.). The Orbitofrontal Cortex. New York: Oxford University Press. p. ۳۴٫ ISBN ۹۷۸۰۱۹۸۵۶۵۷۴۱.

–  VandenBos, G. R. (2007). APA dictionary of psychology. Washington, DC: APA. p. ۴۷۰٫ ISBN ۹۷۸۱۵۹۱۴۷۳۸۰۰.

– Lodish, H.; Berk, A.; Zipursky, S.L. (2000). Molecular Cell Biology: Section 21.4 Neurotransmitters, Synapses, and Impulse Transmission (۴th ed.). New York: W. H. Freeman.

– Cherry, Kendra. “What is a Neurotransmitter?”. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved ۶ October ۲۰۱۴٫

– “Neuropeptide database”.

– “Neuropeptides. IUPHAR/BPS Guide to pharmacology”.

The post نقش قشر اوربیتوفرونتال مغز در مدیریت تصمیم گیری appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

تجزیه و تحلیل ۵۰ کسب و کار برتر جهان در سال ۲۰۲۴

تصویر فوق که نمایانگر ۵۰ کسب و کار برتر جهان در سال ۲۰۲۴ به گزارش سایت CompaniesMarketCap می باسد که ابتدا داده های مربوط به شرکت‌ها، صنایع، و کشورها را از تصویر استخراج کردم و برای انجام این کار، به صورت دستی اطلاعات را در اکسل بررسی و دسته‌بندی می‌کنم و سپس برای هر صنعت و کشور نمودارها را ترسیم خواهم کرد.

ابتدا اطلاعات را دسته‌بندی می‌کنم:

دسته‌بندی اطلاعات استخراج شده از تصویر:

۱- صنایع:

• Technology:
  • Apple ($3.5T)
  • Microsoft ($3.1T)
  • Nvidia ($1.3T)
  • Alphabet ($2.1T)
  • Meta ($1.3T)
  • Amazon ($1.8T)
  • Tencent ($448B)
  • Samsung ($388B)
  • Oracle ($383B)
  • TSMC ($877B)
  • ASML ($356B)
  • Netflix ($295B)
  • Salesforce ($257B)
  • Broadcom ($743B)
  • SAP ($252B)
  • Adobe ($248B)
  • AMD ($243B)
• Conglomerate:
  • Berkshire Hathaway ($980B)
• Consumer Goods / Retail:
  • Walmart ($612B)
  • LVMH ($381B)
  • Procter & Gamble ($401B)
  • Nestlé ($۲۷۲B)
  • PepsiCo ($249B)
  • Coca-Cola ($305B)
  • Costco ($396B)
  • L’Oréal ($236B)
  • Hermes ($257B)
  • MouTai ($249B)
• Energy:
  • Saudi Aramco ($1.8T)
  • ExxonMobil ($528B)
  • Chevron ($269B)
• Financial Services:
  • JPMorgan Chase ($624B)
  • Visa ($522B)
  • Mastercard ($433B)
  • Bank of America ($310B)
  • ICBC ($296B)
• Healthcare:
  • Lilly ($856B)
  • Novo Nordisk ($598B)
  • UnitedHealth Group ($542B)
  • Johnson & Johnson ($396B)
  • AbbVie ($349B)
  • Merck ($295B)
  • Roche ($271B)
  • AstraZeneca ($268B)
  • Novartis ($242B)
• Automotive:
  • Tesla ($681B)
  • Toyota ($243B)
  • IHC ($247B)
  • Reliance ($244B)

۲- کشورها:

• United States: Apple, Microsoft, Nvidia, Alphabet, Meta, Amazon, Tesla, Berkshire Hathaway, Walmart, P&G, PepsiCo, Coca-Cola, Costco, JPMorgan Chase, Visa, Mastercard, Bank of America, Lilly, UnitedHealth Group, Johnson & Johnson, AbbVie, Merck
• Saudi Arabia: Saudi Aramco
• France: LVMH, L’Oréal, Hermes
• China: Tencent, ICBC, MouTai, Alibaba
• South Korea: Samsung
• Switzerland: Nestlé, Roche, Novartis
• Denmark: Novo Nordisk
• Japan: Toyota
• India: Reliance
• Netherlands: ASML
• Taiwan: TSMC
• Germany: SAP
• Ireland: Medtronic
• UK: AstraZeneca

محاسبه و رسم نمودار:

حال اطلاعات فوق را در اکسل تجزیه و تحلیل نموده و قالب نمودار نشان می‌دهم:

نمودارهای بالا نسبت سهم هر صنعت و هر کشور را در میان ۵۰ شرکت برتر جهان نشان می‌دهند:

نمودار صنایع: – فناوری (Technology):

با سهم ۳۴٫۷% بزرگترین صنعت در میان ۵۰ شرکت برتر جهان است.

۱٫ کالاهای مصرفی / خرده فروشی (Consumer Goods / Retail):

با سهم ۲۰٫۴% در جایگاه دوم قرار دارد.

۲٫ خدمات مالی (Financial Services):

با سهم ۱۰٫۲% در جایگاه سوم قرار دارد.

۳٫ بهداشت و درمان (Healthcare):

با سهم ۱۸٫۴% سهم قابل توجهی دارد.

نمودار کشورها:

1. ایالات متحده: با سهم ۵۳٫۵% به تنهایی بیشترین سهم را در میان ۵۰ شرکت برتر جهان دارد. ۲٫
2. چین: با سهم ۹٫۳% در جایگاه دوم قرار دارد. ۳٫
3. فرانسه: با سهم ۷% و سپس سوئیس با ۷% در جایگاه‌های بعدی قرار دارند. ۴٫
4. کشورهای دیگر مانند عربستان سعودی، کره جنوبی، دانمارک، و ژاپن نیز هر یک سهم کوچکی از این لیست دارند.

این تحلیل نشان می‌دهد که صنعت فناوری و کشور ایالات متحده بیشترین سهم را در میان شرکت‌های برتر جهان دارند.

تجزیه و تحلیل: دکتر سعید میرزائی

The post ۵۰ کسب و کار برتر جهان در سال ۲۰۲۴ appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

Account-Based Marketing چیست؟

بازاریابی مبتنی بر حساب مشتری (ABM)، یک استراتژی بازاریابی تجاری است، که منابع را بر روی مجموعه ای از حساب های مشتریان هدف در یک بازار متمرکز می کند. 

در این نوع بازاریابی، برنامه ریزی کمپین های شخصی سازی شده ای استفاده می کند که برای درگیر کردن هر مشتری طراحی شده اند و پیام بازاریابی را بر اساس ویژگی ها و نیازهای خاص آن حساب می گذارد.

دستیابی به همسویی در بازاریابی و فروش بسیار دشوار است. نمایندگان فروش در جستجوی سرنخ های بهتر هستند، در حالی که بازاریابان به دنبال روش های موثرتری برای ارزیابی تأثیر آنها هستند. 

بازاریابی مبتنی بر حساب، رویکردی یکپارچه است. جایی که تیم های بازاریابی و فروش دست به دست هم می دهند، تا بهترین چشم اندازها را مشخص کنند و بر این اساس برای آنها با آمیخته بازاریابی شخصی سازی شده، بازاریابی کنند.

این روش نیز یکی از روش های بازاریابی به روش هک رشد می باشد.

مزایای بازاریابی مبتنی بر حساب

بازاریابی مبتنی بر حساب یک رویکرد فزاینده محبوب برای کسب و کار های B2B است که حسابهای بزرگتر را مورد هدف قرار می دهند و این امر سعی در فروش به حسابهای بزرگ با چرخه فروش طولانی و اندازه معاملات بزرگتر دارند. بازاریابی مبتنی بر حساب مزایای بسیاری نسبت به سایر روشهای بازاریابی دارد که عبارتند از:

رویکرد شخصی سازی بازاریابی

به جای یک رویکرد عمومی، بازاریاب ها پیام های شخصی سازی شده برای حساب های هدف ایجاد می کنند و آنچه را که در مورد مشتری خود می دانند، می گیرند و دارایی های خلاقانه کمپین خود را با توجه به ویژگی ها و نیازهای خاص مشتری تنظیم می کنند.

تراز فروش و بازاریابی

بازاریابی مبتنی بر حساب، تیم های بازاریابی و سازمان های فروش را تشویق می کند تا با هم کار کنند. حساب های هدف را مشخص نموده و برای آنها کمپین های سفارشی بسازند. با هم کار کنند تا حساب های فردی را از طریق خط لوله تراز کرده و انتقال دهند.

چرخه های فروش کوتاه تر

تصمیمات عمده خرید شامل چندین ذینفع است. این امر به طور معمول روند فروش را کند می کند. زیرا در سطح پایینتری در سازمان شروع می شود و به آرامی به سمت تصمیم گیرنده اصلی حرکت می کند. در بازاریابی مبتنی بر حساب (ABM)، طول دوره کاهش می یابد. چراکه همه چشم اندازها به طور همزمان پرورش می یابند.

ROI واضح تر

بازاریابی مبتنی بر حساب دقیق و قابل اندازه گیری است. درست مانند دیجیتال مارکتینگ، و بالاترین میزان بازگشت سرمایه را از بین تمام روشهای بازاریابی B2B ارائه می دهد.

کاهش منابع هدر رفته

زمان و منابع بطور محدود است. بر روی تعداد کمی از حسابها متمرکز شوید که به احتمال زیاد فروش آنها را تحقق خواهد یافت. این روش منابعی را آزاد می کند که قبلاً هدر رفته بودند.

مراحل بازاریابی مبتنی بر حساب

مرحله ۱: اهداف خود را مشخص کنید

اول از همه، حساب های هدف خود را تعریف کنید. مخاطبان ABM شما، بر شرکت ها و افراد با ارزش بالا در سازمان تمرکز می کنند.

تیم های بازاریابی و فروش خود را برای شناسایی حساب های کلیدی ایده آل هماهنگ نموده. همچنین با استفاده از داده های هر دو زمینه، اهداف بازاریابی را تدوین کنید. 

عواملی مانند: صنعت، اندازه شرکت، محل استقرار و درآمد سالانه را علاوه بر تأثیر در بازار، احتمال تغییر تکرار، رقابت و حاشیه سود پیش بینی شده در نظر بگیرید.

مرحله ۲: تحقیقات بازار انجام دهید

وقت آن است که بیشتر عمیق شویم، دانش واقعاً قدرت است. شرکت های احتمالی، ارزیابی ذینفعان اصلی، فرآیندهای خرید، عوامل تحریک کننده در خرید مشتریان، نقاط درد موجود مشتریان، ارزیابی کنید.

هرچه تحقیقات بازار دقیق تر باشد، نحوه تصمیم گیری و فرآیند تصمیم گیری را بهتر درک خواهید کرد. با ارزیابی پست های سازمانی موثر، مسئولیت ها، موقعیت مکانی و علایق آنها تصمیم گیران خرید، تکالیف خود را در خصوص تصمیم گیرندگان اصلی مورد هدف، به درستی انجام دهید. برای کشف بینش بیشتر از ابزارهای مفیدی مانند CRM و LinkedIn خود استفاده کنید.

مرحله ۳: ایجاد محتوای جذاب

بعد ، دانش خود را به خوبی استفاده کنید! به خاطر داشته باشید، بازاریابی مبتنی بر حساب حول محور شخصی سازی است. هرچه محتوای شما شخصی و مرتبط باشد ، خریدار هدف شما با شما درگیر خواهد شد.

در این مرحله مشخص کنید که چه مطالبی مستقیماً با نیازهای تجاری سازمان و چالش های خاص ذینفعان ارتباط دارد. از مجموعه متنوعی از محتوای کاملاً متناسب روز استفاده نمایید. مانند پست های وبلاگ، مقالات، گزارش ها، ویدیوها، نظرسنجی ها، تبلیغات دیجیتال، رسانه های اجتماعی و غیره.

مرحله ۴: زمان اجرا

مشخص کنید که طرف ذینفع شما چه زمانی را به صورت آنلاین می گذراند. چگونه محتوای خود را در هر سیستم عامل مشاهده می کند و از چه طریق با یکدیگر تعامل دارند.

اکنون وقت آن است که (سرانجام) کمپین خود را گسترش دهید! 
اطمینان حاصل کنید که پیام های متفاوت یا متناقضی را به یک تصمیم گیرنده در یک حساب هدف ارسال نمی کنید.

مرحله ۵: موفقیت را بسنجید

بزرگترین مرحله: ارزیابی عملکرد و نتایج کمپین خود. برای سنجش موفقیت در تلاش های ABM ، از خود س criticalالات مهمی مانند:

• آیا این حساب ها بابرند شما بیشتر درگیر می شوند و آیا محتوای شخصی شما ارزشمند است؟
• آیا از این کمپین جلساتی یا حتی بهتر درآمد کسب کرده اید؟ متوسط ​​طول چرخه فروش و اندازه معاملات چقدر بود؟
• آیا تعداد ذینفعان شناخته شده را در حساب هدف گسترش می دهید؟ و آیا هیچ یک از آنها در هرم پیشرفت می کنند؟
• برای پیشرفت بهتر چه کاری می توانید انجام دهید و چگونه باید ابتکارات خود را متناسب تنظیم کنید؟

به یاد داشته باشید که هدف ABM ایجاد و تعمیق روابط با یک حساب هدف است.
پرورش آنها از یک مرحله به مرحله دیگر است. 

از آنجایی که بسته شدن یک معامله ممکن است ماه ها (یا طولانی تر) به طول انجامد، معیارهای وسیعتری را در کل فرآیند تجزیه و تحلیل کنید.
مانند آگاهی و مشارکت برای ارزیابی پاسخ و بازگشت سرمایه. برای مثال:

• برای سنجش میزان آگاهیر(Awareness):
  بازدید از وب سایت، ارجاع از رسانه های اجتماعی، و یا پاسخ های ایمیل را در نظر بگیرید.
• برای اندازه گیری میزان مشارکت (Engagement Rate):
  ارزیابی رفتار کاربران در وب سایت را بسنجید. مواردی چون: بازدید از صفحه، تعداد بازدید مجدد، زمان صرف شده در سایت، دانلود محتوا، نسخه ی نمایشی محصول و ثبت نام از طریق ایمیل و…
• اندازه گیری روابط (Relationships):
  تعداد تصمیم گیرندگان بدست آمده، جلسات تعیین شده، پیشنهادات ارسالی، ثبت نام آزمایشی و موارد دیگر را محاسبه کنید.

هرم بازاریابی مبتنی بر حساب

همانطور که در هرم بازاریابی مبتنی بر حساب در تصویر ذیل مشاهده می فرمایید، هرچه از پائین هرم به نوک آن حرکت می کنیم، میزان سرمایه گذاری افزایش می یابد ولی در عین حال میزان نرخ بازگشت سرمایه یا همان ROI هر حساب هم افزایش می یابد.

ABM استراتژیک

نتیجه این است که امروزه سه نوع ABM بوجود آمده است که توسط فن آوری های نوین دیجیتال مارکتینگ، پشتیبانی می شود. همانطور که در تصویر فوق نشان داده شده است، اولین موردی که تاکنون روی آن متمرکز شده ایم ، معمولاً مختص حساب های استراتژیک است و به صورت سخصی سازی اجرا می شود. این ABM استراتژیک است.
در اینجا جایی است که می بینید یک بازاریاب مسئول یک تا پنج حساب را مورد هدف قرار می دهد و به عضو اصلی تیم حساب تبدیل می شود.

ABM lite یا ABM سبک

نوع دوم ABM lite است. این یک مدل یک به چند است که غالباً روی گروه وسیع تری از حساب های استراتژیک یا طبقه بعدی حساب ها متمرکز شده است.
در اینجا فناوری از اهمیت بیشتری برخوردار می شود و به اتوماسیون بازاریابی حساب و فرآیند بینش ذینفعان، اجرای کمپین و اندازه گیری آن کمک می کند. مزیت ABM lite این است که نسبت به ABM استراتژیک، منابع کمتری را درگیر می کند. چه در افراد و چه در بودجه.

Programmatic ABM یا ABM برنامه ای

ABM برنامه ای توسط دسته جدیدی از فناوری بازاریابی که تاکتیک های الهام گرفته از ABM را در مقیاس صدها یا حتی هزاران حساب شناسایی شده اتوماتیک می کند، این جایی است که بیشتر سر و صدای امروز در مورد ABM ناشی می شود، که عمدتا توسط خود شرکت های فناوری هدایت می شوند.

برای اجرای هرچه بهتر ABM از روش های ذیل می شود استفاده نمود:

• بیش فروشی/فروش مکمل یا Cross-selling/upselling: برای نفوذ به حساب باید از رویکرد برنامه ریزی شده تری استفاده کرد که به منظور افزایش سهم کیف پول و سهم ذهن از طریق روابط گسترده تر و عمیق تر باشد.
• تغییر در ادراک یا موقعیت یابی: همان تقویت موقعیت و یا تغییر در ادراک حساب است. اغلب هنگامی که یک شرکت، برند جدیدی را ایجاد می کند، توانایی های جدیدی را ایجاد یا به دست می آورد و یا در حال بهبودی از یک مسئله است.
• ایجاد حساب های جدید: ایجاد یک رویکرد یکپارچه با فروش برای نفوذ به حساب های جدید.
• پیگیری فرصت های عمده شناسایی شده: پشتیبانی از حسابها بر اساس درخواست پیشنهادات یا شناسایی فرصتهای عمده فروش یک اصل مهم در فروش است. دلایل دیگری برای انجام ABM که اغلب “معامله محور (Deal-Based)” یا “بازاریابی فرصت محور (Opportunity-Centric Marketing)” نامیده می شود، در نهایت باید به فروش تحقق یافته منجر شود.

منابع:

– Dave Munn; Bev Burgess-A Practitioner’s Guide to Account-Based Marketing: Accelerating Growth in Strategic Accounts
– Account-Based Marketing For Dummies-Volume: Author(s): Sangram Vajre
– Beginner’s Guide to Account-Based Marketing

ترجمه و تالیف: دکتر سعید میرزائی

The post بازاریابی مبتنی بر حساب appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

مدل‌های ارزش ویژه برند

مفهوم ارزش ویژه برند توسط اساتید حوزه تبلیغات و بازاریابی از دهه ۸۰ میلادی مورد استفاده قرار گرفت اما این مفهوم در سال ۱۹۹۱ توسط دیوید آکر در کتاب “مدیریت ارزش ویژه برند” معرفی شد و به همگانی شدن آن دامن زد. آقای آکر، یکی از بهترین مدل‌های ارزش ‫ویژه‫ برند را تعریف کرد. به گفته آکر(۱۹۹۱)، این مدل‌ها در قالب نحوه نگرش، احساس و فعالیتهای مشتریان در ارتباط با برند انعکاس یافته و یا در قیمتها، سهم بازار و سودی که برند با خود به ارمغان می آورد منعکس شود. “کاتلر و کلر” (۲۰۰۷)، نیز این ارزش را یک دارایی غیرقابل لمس و بسیار مهم برای شرکتها است که هم ارزش مالی و هم ارزش روانشناختی دارد. مدل‌های ارزش ویژه برند به شرح ۴ گروه ذیل می باشد:

• مدل ارزیاب دارایی برند (BRAND ASSET VALUATOR)
• مدل BRANDZ
• مدل کلر یا مدل همنوایی برند Brand Resonance
• مدل آکر

در اینجا ما به مشهور ترین و یکی از بهترین این مدل‌ها می پردازیم.

مدل ارزش ویژه برند دیوید آکر

دیوید آکر ارزش ویژه برند را اینطور بیان می کند:

1. آگاهی از برند Brand Awareness
2. تداعیات برند Brand Associations
3. کیفیت درک شده Perceived Quality
4. وفاداری برند Brand loyalty
5. سایر مالکیت دارایی‌‌های برند Other Proprietary Brand Assets

همانطور که بالا اشاره شد، ارزش ویژه برند دارای چهار بعد است: آگاهی از برند، تداعیات برند، کیفیت درک شده، وفاداری به برند و سایر مالکیت دارایی‌های برند که هر یک از طرق مختلف ارزش یک برند را فراهم می کنند. هنگامی که این ارزش شناسایی شود، برای تهیه و مدیریت آن ارزش بالقوه، می توان از یک نقشه راه پیروی کرد.

آگاهی برند

آگاهی برند به شناخت و تشخیص برند از طریق عناصرش مانند لوگو، نام، رنگ، نماد و … شروع می شود و تا توان به یاد آوردن آن در ذهن و تا تبدیل شدن به نخستین برندی که به یاد آورده می باشد، گویند. ارکان آگاهی برند شامل موارد ذیل می باشد:

• لنگرگاهی که می توان انجمن های دیگر را به آن پیوند داد.
• آشنایی که منجر به پسندیدن می شود۰
• میدان دیدی که به جلب توجه کمک می کند.
• سیگنال‌هایی که منجر به تعهد مخاطبین می شوند.
• روش‌ها و استراتژی‌های دیجیتال مارکتینگ، سئو SEO و هک رشد بسیار در ایجاد آگاهی برند موثرند.

تداعیات برند

به هرچیزی که به صورت مستقیم یا غیرمستقیم در ذهن مشتری از یک برند تداعی می شو د. جنس این تداعیات می تواند از طبقه محصول، کارکردها آن، سبک زندگی، شخصیت تداعی شده، و نماد و نشان برند و یا تجربه استفاده از آن باشد. ارکان تداعیات برند شامل:

• کمک به برقراری ارتباط مثبت موثر با برند
• شناساندن وجه تمایز برند برای مخاطب
• مبرهن نمودن دلیل خرید برای مشتریان (چرا مشتریان برند شما را باید بخرند؟)
• ایجاد نگرش و احساسات مثبت در ذهن مخاطب

کیفیت درک شده‫

در واقع کیفیت درک شده، نوعی تداعی ذهنی است که به سطح بالاتری از خود رسیده است و نیروی محرکه عملکرد مالی است. کیفیت درک شده نوعی قضاوت در مورد محصول یا خدمت است و به تجربه مصرف بستگی دارد. برای صاحبان برند بسیار اهمیت دارد. بعنوان مثال اگر از نظر شما صاحبان برند، کیفیت و کارکرد یک محصول ضعیف است، ولی مشتریان شما از آن کیفیت و کارکرد ضعیف راضی هستند. پس بدانید که کیفیت درک شده برای آن دسته از مشتریان شما مطلوب است و این همان کیفیت درک شده می باشد.

وفاداری برند

تمام تلاش بازاریابان و صاحبان برند، رسیدن مشتریان خود به مرحله وفاداری است. داشتن مشتریان وفادار تضمینی برای وجود جریان فروش و سود مستمر است. رقبا ی شما ممکن است محصولات شما را کپی کنند، اما مشتریان وفادار را شما را هرگز نمی توانند کپی کنند! مشتری وفادار حاضر به پرداخت اضافه قیمت است و خریدهای خود را مجدداً انجام می دهد و برند شما را به دیگران نیز توصیه می کند. ارکان وفاداری برند شامل:

• منجر به کاهش هزینه های بازاریابی می شود.
• یک اهرم تجارتی قوی است.
• جذب مشتریان جدید از طریق آگاهی و اطمینان خاطر منجر به مشتریان وفادار می شود.
• صداقت در برند اثبات آن برای مشتریان، وفاداری ایجاد می کند.

منابع:

– The Roadmap for Building & Managing Brand Equity David Aaker

– Managing Brand Equity David A. Aaker (1991)

– Kevin Lane Keller, Ambi M. G. Parameswaran, Isaac Jacob – Strategic Brand Management – Building, Measuring, and Managing Brand Equity

– David Aaker – Aaker on Branding: 20 Principles That Drive Success-Morgan James Publishing (2014)

نویسنده: دکتر سعید میرزائی

The post ارزش ویژه برند appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

بطور خلاصه رشد فردی، به فرآیندی مداوم و پیوسته که منجر می شود تا یک فرد از وضعیت فعلی خود، تکامل یابد و به مطلوب خود برسد. رشد فردی اطلاق می‌شود. رشد فردی منجر به آگاهی و هویت شده و استعدادها و پتانسیل ها فرد را در این فرآیند رشد می دهد. 

رشد فردی به تحقق رویاها و آرزوها کمک می کند و قتی رشد فردی در مفهوم نهاد اجتماعی صورت گیرد، نیازمند استفاده از روش ها، برنامه ها، ابزارها، تکنیک ها، راهنماها،مربیان و سیستم های ارزشیابی که از توسعه انسانی در سطح فردی در سازمان ها نمود می کند، اشاره دارد. 

رابطه رشد فردی و پرورش

با نگاهی به نسل های گذشته در جوامع مختلف خواهیم دید که در هر جامعه، سه نسل وجود دارد.

• نسل اول، نسلی است که درمرحله ی کودکی و نوجوانی یعنی تا قبل از ۲۰ سالگی به سر می برد. از نظر توانایی فکری و جسمی و مهارت های ذهنی و عملی هنوز به مرحله ای از رشد نرسیده است که وارد حوزه های اندیشه و عمل شود. در واقع نسل اول هنوز به رشد فردی مطلوب نرسیده است.
  این نسل یعنی نسل کودک و نوجوان با گذشت زمان به نسل بالغ تبدیل می شود و به تدریج جای نسل دوم را در امور کشوری و تصمیم گیری می گیرد.
  نسل اول محض بلوغ، عهده دار اداره ی جامعه خواهد شد و در بخش هایی همچون صنعت، کشاورزی، ارتش، خدمات اقتصادی، بهداشتی و موارد دیگر مشغول به کار می شود.
  البته این نسل باید به تکامل و رشدی فردی خود دست یابد تا بتواند جایگاه مطلوب خود را در جامعه پیدا کند. از آنجا که اشتغال در این امور نیازمند تخصص و مهارت های کافی است، بخش مهمی در هر جامعه وجود دارد که وظیفه ی آماده سازی کودکان و نوجوانان جامعه برای آینده را برعهده دارد. این بخش همان ” آموزش و پرورش” است. 
• نسل دوم، نسلی است که سن ۲۰ تا ۶۰ سال را می گذراند. آنها افرادی هستند که در بخش ها و سازمان های مختلف در جوامع مشغول به کار، کسب مهارت و فعالیت هستند. در واقع نسل دوم نسل است که به رشد فردی مطلوب جوامع دست یافته است. و این مهم تنها بدست بخش آموزش و بخصوص پرورش جوامع محقق خواهد شد.
• نسل سوم نیز سال های فعالیت و خدمت خود را پشت سر گذاشته و در دوران بازنشستگی و سالمندی به سر می برند.

می دانید هک رشد چیست؟

برای درک بهتری از مفهوم هک رشد اینجا را کلیک کنید.

راه های رسیدن به رشد و تکامل فردی

عوامل تاثیرگذار بر رشد فردی

برای دستیابی به رشد فردی عوامل ذیل تاثیرگذار است:

• انگیزه گام اول رشد فردی است تا انگیزه ای وجود نداشته باشد، رشدی اتفاق نمی افتد.
• داشتن چشم انداز در زندگی امید و راه تکامل را در رشد فردی ایجاد می کند.
• پس از ایجاد یک چشم انداز بلند مدت، زمان داشتن اهدافی بر پایه آن چشم انداز فردی می رسد. این اهداف می تواند کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت باشد.
• برنامه ریزی شخصی در زندگی همیشه منجر به موفقیت و تکامل و رشد فردی شده است.
• آموزش و پرورش از ارکان مهم رشد فردی است. این امر موجب یادگیری و نهایتاً منجر تکامل انسان می شود.
• همانطور که در روند زندگی افراد موفق در جوامع مختلف در طول تاریخ مشاهده شده است. خلاقیت و نوآوری همیشه منجر به رشد فردی و حتی رشد جوامع شده است.
• پس از ارکان فوق، برنامه های مشخص توسعه فردی در جوامع مطرح می شود. در توسعه فردی، می توان به افزایش شناخت از خود، بهبود مهارت‌ها و یادگیری‌های جدید، شناخت استعدادها و نقاط قوت و ضعف، پیشرفت شغلی، شناخت توانایی‌های بالقوه، بهبود سبک زندگی و بالاتر بردن کیفیت زندگی، بهبود مدیریت زمان، ارتقای سلامتی، بالا بردن وضعیت ثروت و جایگاه اجتماعی، رسیدن به آرزوها و خواست‌های قلبی، بهتر شدن روابط اجتماعی و بالابردن هوش هیجانی، رشد و توسعه هویت معنوی اشاره کرد.

بهتر است با مفهوم اندیشه رشد نیز آشنا شوید!

مفهوم اندیشه رشد اینجا توضیح داده شده است.

انواع رشد فردی

به همین دلیل است که کار پرورش در حقیقت، کسب تجربیات، مواظبت و مراقبت از زندگی در حال رشد است وبه همین دلیل انسان باید درهفت زمینه مختلف رشد کند. خالی از لطف نیست که با این مراحل رشد فردی آشنا شویم:

• رشد فیزیکی یا مادی
• رشد روانی و اجتماعی
• رشد احساسی، عاطفی و جنسی
• رشد ادراکی
• رشد اخلاقی
• رشد روابط انسانی
• رشد شخصیتی

تقریباً همه این موارد رشدی که بیان شد در حدود ۱۸ تا ۲۰ سالگی به غیر از رشد روانی و اجتماعی متوقف می شوند.
به این دلیل است که کار پرورش کاری است که من و شما در ارتباط با فرزندانمان تا حدود ۱۸ سالگی داریم. بعد از آن مسئله آموزش آکادمیک اگر چه از قبل آغاز شده، اهمیت بیشتری پیدا می کند.

مدل بنیادین استیو پاولینا در توسعه فردی

آقای استیو پاولینا در کتاب «توسعه فردی برای افراد هوشمند»، مثلث اصول توسعه فردی را اینطور بیان می کند:

• حقیقت
• قدرت
• عشق

ارتباط این سه اصل باهوش در ارتباط است. همانطور که در تصویر فوق ملاحظه می فرمایید: هوش (Intelligence) در مرکز مثلث آقای پاولینا قراردارد.
ارتباطات بین سه اصل یا ترکیب آنها که به اصول ثانویه پاولینا معروف است، که عبارتند از:  یکتایی (Oneness)، اقتدار (Authority)، شجاعت (Courage) و هوش(Intelligence).

• حقیقت و عشق = یکتایی
• حقیقت و قدرت = اقتدار
• قدرت و عشق = شجاعت

وی جنبه های مربوط به هر یک از این مبانی را شرح می دهد. برای مثال حقیقت جنبه های ادراک، پیش بینی، دقت، پذیرش و خودآگاهی است.
وقتی به این مثلث عمیق نگاه کنیم رابطه های بیشتری پیدا خواهیم کرد که ازرش های موفقیت در زندگی را شکل می دهند:

۷ ارزش یک زندگی موفق

۱- احترام (Respect)= حقیقت + یگانگی
۲- همدلی (Empathy)= عشق + یگانگی
۳- اشتیاق (Passion)= عشق + شجاعت
۴- عزم راسخ (Determination)= قدرت + شجاعت
۵- مسئولیت (Responsibility)= قدرت + اختیار
۶- صداقت (Honesty)= حقیقت + اقتدار
۷- تمامیت و درستی (Integrity)= یگانگی + اقتدار + شجاعت

اکنون می خواهم برای هر یک از ۷ ارزش یک زندگی موفق فوق، تعریف بسیار مشخصی را با شما در میان بگذارم:
۱- احترام: وجود ارتباط بین خود و سایر افراد، سایر موجودات زنده و کل جهان را بپذیرید.
۲- همدلی: توانایی بهبود احساسات، توانایی بهبود دیدن دنیا و تفکر. یعنی آنطور فکر کنید و احساس کنید که دوست دارید دیگران در مورد شما فکر کنند و شما را آنطور که شما دوست دارید، احساس کنند.
۳- اشتیاق: انگیزه شدیدی برای انجام کارها در خود ایجاد کنید. احساس انگیزه و هیجان برای انجام هر کاری که روی آن کار می کنی را احساس کنید.
۴- عزم راسخ: عزم خود را برای رسیدن به اهداف خود مشخص کنید و به شکست دائمی نه بگویید.
۵- مسئولیت: حداکثر توان خود را برای خدمت به دیگران توسعه دهید. به تعهدات خود عمل کرده و اعمال و پیامدهای آنها را کاملاً بپذیرید.
۶- صداقت: با خود و دیگران، با حقیقت و راستگویی ارتباط برقرار کنید. از دارایی ها یا وسایل دیگران استفاده نکنید.
۷- تمامیت و درستی: کاملاً منطبق با ۷ ارزش فوق، حداکثر پیشرفت در تمام زمینه های زندگی خود از قبیل عادت ها، شغل، پول، سلامتی، روابط و معنویت را بکار گیرید و در مسیر زندگی خود، تمام این ۷ ارزش در مسیر توسعه قرار دهید.
من معتقدم که اگر زندگی خود را با این ۷ ارزش اصلی همگام کنید، به طور اتوماتیک با رشد و توسعه فردی استیو پاولینا همسو خواهید شد و بنابراین یک زندگی موفق خواهید داشت.

منابع:

– Wim Hof Method by Wim Hof: Activate Your Full Human Potential
– Personal Development for Smart People Book by Steve Pavlina
– 7 Values for a Successful Life

نویسنده: دکتر سعید میرزائی

The post رشد فردی appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

خرد جمعی یا هوش جمعی (Wisdom of the crowd)

خرد جمعی یا هوش جمعی (Wisdom of the crowd) میانگین برآیند نظرات گروهی از افراد به جای استفاده از یک فرد متخصص می باشد.
پژوهشگران بر این باور هستند که هوش جمعی از آنجا برمی آید که افراد گروه تا چه اندازه با یکدیگر همکاری می‌کنند. برای نمونه، گروه‌هایی که افراد آن را کسانی با “حساسیت اجتماعی” افزون تر تشکیل می دادند دارای خرد جمعی بالاتری بودند.

کریستوفر کبریس، یک روانشناس و استادیار روان شناسی در یونیون کالج نیویورک می گوید: “حساسیت اجتماعی به این ارتباط دارد که اعضاء تا چه اندازه به خوبی احساسات یکدیگر را درک می‌کنند.”
ولی او می افزاید که: “همچنین در گروه‌هایی که یک فرد نقش چیره داشت، این گروه‌ها از هوش جمعی کمتری، در مقایسه با گروه‌هایی که در آن‌ها جریان بحث چرخش متعادل تری داشت، برخوردار بودند.”

استفاده از خرد جمعی در آینده پژوهی و تحقیقات بازار

ایجاد کارگروه‌های اندیشه ورزی، اتاق‌های فکری که بتوان از خرد جمعی در جهت تصمیمات خبرگان در حوزه های مختلف استفاده نمود و میانگین نظرات آن، خرد جمعی گویند.
معمولاْ در تحقیقات بازاریابی با تحقیق در یک جامعه آماریِ قابل تعمیم مشخص بر اساس مدل مورگان، می توان نتایج را به جامعه هدف تعمیم داد و تحلیل و تصمیم گیری های استراتژیک را با استفاده از این خرد جمعی درست تر و دقیق تر انجام داد.
همچنین علم آینده پژوهی با استفاده از خرد جمعی خبرگان به نتایج و تحلیل روندهای آینده می پردازد.

وقتی شرایط برای خرد جمعی فراهم باشد، گروه بزرگی از جامعه آماری که لزوماً متخصص هم نیستند، تجمیع میانگین پاسخ های آنها می تواند در حد متخصص‌ها یا حتی بهتر از آنها علم کند.

این فرآیند برای انواع پرسش های مطرح در کسب و کار، فروش، بازاریابی، پیش‌بینی روندهای اقتصادی و سیاسی، آزمایشات علمی و غیره مورد استفاده قرار می گیرد.

واقعیت خرد جمعی

در واقع هر وقت عده زیادی را کنار هم جمع نماییم و از ایشان نظرسنجی کنیم، خرد حمعی اتفاق نمی افتد. مشکل رایج نکته ای است که به Groupthink معروف است. تفکر گروهی یا همان Groupthink بدین معناست که افکار جمع روی فرد تاثیر می گذارد و به زبان دیگر رفتار جمعی بر رفتار فردی تاثیر بسازیی دارد. این مفهوم در کتابی به نام The Wisdon of Crowds اثر James Surowiecki  کامل توضیح داده شده است که نویسنده چهار عامل برای به وجود آمدن خرد جمعی را لازم می داند که به شرح ذیل می باشد:

۱- تنوع آرا

اگر یک حجم نمونه از جامعه آماری کاملاْ هم‌رای را بعنوان نمونه جامعه ای انتخاب کنبم، بعلت عدم راعایت تنوع آرا در نظر سنجی ها نتیجه مناسبی کسب نخواهیم نمود. بنابراین بهتر است که از جامعه آماری مختلف، پراکنده و تصادفی که با تجربه‌ها، دانش و نظرات مختلف کنار هم جمع شده اند، نظر سنجی نمود. بنایراین پراکندگی و تصادفی بودن و تنوع آرا در تجزیه و تحلیل داده ها امری بسیار مهم است. البته در تحقیقات بازاریابی ما از داده های تصادفی بازار مورد هدف خود را کشف می کنیم.

۲- استقلال آرا

افراد نباید روی نظر یکدیگر تاثیر بگذارند. یعنی نظر سنجی می بایستی کاملاً بصورت مستقل و جدا از یکدیگر پرسیده شود. البته در برخی از مطالعات در حوزه بازاریابی و مباحث خلاقیت فقط بهمنظور هم افزایی از اتاق فکر استفاده می شود ولی برای نتیجه گیری در خرد جمعی باید استقلال آرا حفظ شود.

۳- عدم مرکز قدرت:

در مطالعات به روش خرد جمعی، افراد باید به شکلی خودجوش و نامرکزگرا در کنار هم قرار گیرند تا آزادی عقایدشان از بین نرود. این امر موجب می شود که بتواند بصورت آزاد و مستقل پاسخگو باشند تا نتیج تجزیه و تحلیل داده ها قابل تعمیم و مستند باشد.

۴- ترکیب:

در خرد جمعی نظرات افراد می بایستی به شکلی مناسب با هم تجمیع، ترکیب، طبقه بندی و گروه بندی گردد و پس از آن کی بایستی از نظرات جمع آوری شده یک میانگین موزون گرفته شود. این امر باعث می شود تا نتایج بدست آمده از تجزیه و تحلیل داده ها تبدیل به یک خرد (Wisdom) گردد.

نظریه گالتون

قبل از اینکه به نظریه گالتون بپردازیم بهتر است ایشان را بهتر بشناسیم. فرانسیس گالتون (Sir Francis Galton) یک مخترع، جغرافی دان، هواشناس، جستجوگر مناطق حاره‌ای، از پیشگامان علم ژنتیک، مردم‌شناس و آماردان بود. همچنین گالتون پسرعمهٔ چارلز داروین بود. او بنیان‌گذار علم به‌نژادی (اصلاح نژاد انسان) بود که در آن اعتقاد بر این است برخی از نژادها بر برخی دیگر برتری دارند. ایشان را بعنوان پدر آزمون هوش می شناسند و تحلیل آماری به روش امروزی از دیگر ابداعات اوست.

داستان کامل نظریه گالتون

اما یکی از نظزیه های معروف ایشان “نظزیه گالتون” می باشد که ایشان در سال ١٩٠۶، در شهر پلیموت در یک بازار مکاره یک آزمایشی انجام دادند. در آن روز خاص گالتون در بازار مکاره سالیانه‌ای که در غرب انگلستان برگزار می شد مراجعه کرد و انتخاب این محل بدین منظور بود که آنجا، جایی بود که زارعین احشام خود را از گوسفند و اسب و خوک و غیره برای ارزش‌یابی و قیمت‌گذاری به آنجا می‌آوردند.

حضور دانشمندی مانند گالتون در چنان جمعی غیرعادی به نظر می رسید ولی چون گالتون در حوزه هایی چون اندازه‌گیری پارامترهای فیزیکی و ذهنی و مطالعه در خصوص پرورش نسل و … سابقه داشت، به شدت اعتقاد داشت که در یک جامعه تنها تعداد اندکی، مشخصه‌ های لازم برای هدایت سالم آن جامعه را در خود دارند و از همین رو مطالعه مربوط به مسائل وراثت و نیز پرورش نسل، همیشه از علایق وی بود.

او بخش بزرگی از عمر خود را صرف اثبات این نظریه کرده بود که اکثریت افراد یک جامعه فاقد ظرفیت لازم برای اداره جامعه هستند.
آن روز یک مسابقه برگزار می شد که یک گاو نر فربه انتخاب شده بود و در معرض دید عموم در آن بازار مکاره قرار می گرفت. هر کس که تمایل به شرکت در مسابقه را داشت باید ۶ پنس می‌پرداخت و در ازای آن یک وورقه‌ای مهر شده راتحویل می‌گرفت. درآن ورقه بایدتخمین وزن گاو نر نوشته می شد.

پس نزدیک‌ترین تخمین به واقعیت برنده مسابقه بود و جوائزی به صاحب آن برگه تعلق می‌گرفت. آن روز حدود ٨٠٠ نفر در مسابقه شرکت کردند تا شانس خود را بیازمایند. افراد (حجم نمونه جامعه آماری مورد هدف) از انواع تیپ و طبقه‌ای بودند، از قصاب گرفته تا کشاورز و مردم عامی بی تخصص.

گالتون این آزمایش را بعداً بصورت یک مقاله‌ در مجله علمی «طبیعت» منتشر کرد و حجم نمونه خود را به کسانی تشبیه کرد که در مسابقات اسبدوانی شرکت می کنند و بدون کمترین دانشی در موردِ اسب ها و مسابقه و تنها بر اساس شنیده‌های خود از دوستان و آشنایان، رسانه ها و روزنامه و مجلات آن روز و… (مثل بازاریابی دهان به دهان WOM)، بر روی اسبها شرط می‌بستند. اما نتایج به دست آمده از تحقیق برای گالتون بسیار جالب بود؛ میانگینِ موزون نظرات افراد یعنی وقتی با هم جمع شده و معدل گرفته می‌شود در صورتی که متخصص هم نباشند به واقعیت نزدیک است. بنابراین گالتون آن مسابقه را به یک تحقیق علمی تبدیل نمود که بعد ها به نظریه گالتون شهرت یافت.

با خرد جمعی چگونه می توان تصمیمات بهتری گرفت؟

شواهد قوی وجود دارد که برای به حداکثر رساندن دقت، اعضای تیم باید قبل از گردهم آمدن برای تصمیم گیری گروهی، نظرات بصورت مستقل پرسیده شود تا بتوان تصمیمات بهتری گرفت.
تعهد به یک استراتژی تجمیع شده به همان اندازه یک تصمیم ساختاری است که در لحظه تصمیم گیری می شود. بنابراین تجمیع بی طرفانه پاسخ ها مستلزم جریان کار ساختاریافته ای می باشد که پرسش شوندگان از نظرات یکدیگر تاثیر نگرفته باشند یا حداقل کاری کنند تا اجازه ندهند این نظر روند تصمیم گیری را تضعیف کند. به عبارت دیگر با نظرسنجی های ساختاریافته جدا از هم می شود خطای خرد جمعی بسیار کاهش داد و در نتیجه می توان تصمیمات بهتری گرفت.
همانطور که در تصویر ذیل مشاهده می فرمایید در عین حال که بصورت مستقل نظر سنجی انجام می شود، باید در گروه های ساختار یافته متمرکز شده ای نیز نظر سنجی با هدف مشخص پرسیده شود تا از تجمیع پاسخ هایی چون تصویر ذیل (شتر، گاوه، پلنگ) جلوگیری شود.

شرح پژوهش گالتون یا مسابقه

پس از پایان مسابقه و اهداء جوایز، گالتون ورقه‌هائی را که افراد نظرات خود را در خصوص وزن گاو نر منعکس کرده بودند از مسئولین مسابقه به قرض گرفت تا مطالعات آماری خود را بر روی آنان انجام دهد. مجموعا ٧٨٧ نظر داده شده بود. گالتون به غیر از تهیه یک سری منحنی آماری دست به محاسبه میانگینِ نظرات زد.
بدون شک تصور او این بود که عدد مزبور فرسنگ‌ها از عدد واقعی فاصله خواهد داشت چرا که از دید وی افراد خنگ و عقب مانده در آن جمع اکثریت قاطع را تشکیل می‌دادند. بنابراین میانگینِ نظرات حجم نمونه این بود که گاو نر ١١٩٧ پوند وزن دارد! و اما وزن واقعی گاو که در روز مسابقه وزن کشی شد ١١٩٨ پوند بود.

اثبات نظریه گالتون به خودش

بله گالتون اشتباه می‌کرد. تخمینِ جمع میانگین نظرات بسیار به واقعیت نزدیک بود.
بنابراین گالتون بر اساس نتایج نبدست آمده نشان داد که قضاوتهای جمعی و دموکراتیک از اعتبار بیشتری نسبت به آنچه که خودش انتظار داشت، برخوردار هستند.
بنابراین در خرد جمعی نظرات هر فرد دو عنصر را در درون خود نهفته دارد:
۱- اطلاعات درست
۲- اطلاعات نادرست
اطلاعات درست از آن رو درستند که هم ‌جهت هستند و بر روی یکدیگر انباشته می‌شوند اما خطاها و یا اطلاعات نادرست در جهات مختلف و غیرهمسو عمل میکنند بنابراین تمایل به تعدیل یکدیگر دارند و نهایتاً نتیجه این می‌شود که پس از جمع نظرات آنچه که می‌ماند اطلاعات درست است.

خرد جمعی هگل

خرد جمعی هگل، مفهومی است که نشان‌دهنده آگاهی جمعی و روحی است که در طول تاریخ و از طریق تعاملات اجتماعی و فرهنگی شکل می‌گیرد. این خرد، فراتر از خرد فردی است و به نوعی آگاهی جمعی تبدیل می‌شود که جامعه را به سمت پیشرفت و تکامل هدایت می‌کند.

در این قسمت بهتر است هگل را بیشتر بشناسیم تا خرد جمعی هگا را درک کنیم:

گئورگ ویلهلم فریدریش هگل (Georg Wilhelm Friedrich Hegel) فیلسوف بزرگ آلمانی و یکی از پدیدآورندگان ایدئالیسم آلمانی بود. فلسفه هگل با ملزومات ایدئالیسم مطلق که با نام اصالت تصور مطلق نیز شناخته می‌شود. تاریخ‌گرایی و ایدئالیسم او انقلاب عظیمی در فلسفهٔ اروپا به وجود آورد. هگل به مدت دوازده سال در دانشگاه برلین در سمتش باقی‌ماند. وی در ۱۴ نوامبر ۱۸۳۱ در ۶۱ سالگی به علت ابتلاء به وبا درگذشت.

فلسفه هگل

هگل برای دستیابی و کشف حقایق، روش خاصی را عنوان م یکند و آنرا دیالکتیک (Dialectic) نامید. لغت دیالکتیک که از واژه یونانی برگفته شده است، به معنای گفتار و دلیل است و معنای آن، گفتگو و مجادله کردن می باشد. هگل ضدیت و تناقض را به دیالکتیک خود افزود. وی تناقض را پایه فعالیت طبیعت و موجودات دانسته که درصورت عدم وجود چنین تناقض و تضادی، سکون بر آن‌ها حکمفرما بود.

از دیدگاه هگل، دیالکتیک سازش تناقض‌ها و اضداد در وجود اشیاء، ذهن و طبیعت است. همچنین دیالکتیک ازنظر او، سیر مسیری از وحدت به کثرت و از کثرت به وحدت است. هگل معتقد است که دیالکتیک ابزار تحقیق نیست، بلکه عین فلسفه و قاعده فکر و وجود است.

مهم‌ترین نکات درباره خرد جمعی هگل:

• روح مطلق: هگل، خرد جمعی را با مفهوم “روح مطلق” مرتبط می‌داند. روح مطلق، نیروی محرکه‌ای است که در تاریخ جریان دارد و همواره به سمت تحقق کامل خود پیش می‌رود. خرد جمعی، تجلی این روح در سطح جامعه است.
• دیالکتیک: همانطور که در فلسفه هگل در بالا گفته شد، خرد جمعی هگل در یک فرایند دیالکتیکی شکل می‌گیرد. یعنی از طریق تضادها و تعارضات بین ایده‌ها و نیروهای مختلف، به سمت وحدت و آگاهی بالاتر حرکت می‌کند.
• تاریخ: تاریخ برای هگل، نه یک مجموعه اتفاقات تصادفی، بلکه یک فرایند منطقی و هدفمند است که در آن خرد جمعی هگل به تدریج رشد می‌کند.
• دولت: دولت در اندیشه هگل، تجلی عالی‌ترین شکل خرد جمعی است. دولت، نهادی است که از طریق آن، اراده عمومی و منافع جمعی تحقق به شکل یک خردجمعی هگل نمود پیدا می کند.
• آگاهی تاریخی: خرد جمعی هگل، نوعی آگاهی تاریخی است که در آن، افراد خود را بخشی از یک جریان بزرگ تاریخی می‌بینند. این آگاهی، به افراد امکان می‌دهد تا در شکل‌دهی آینده جامعه نقش فعال داشته باشند.

خرد جمعی در فلسفه هگل:

• پویا و در حال تغییر: خرد جمعی هگل، ثابت نیست و همواره در حال تغییر و تحول است.
• جمعی: خرد جمعی هگل، محصول تعاملات اجتماعی و فرهنگی است و به فردی تعلق ندارد.
• هدفمند: خرد جمعی هگل، به سمت یک هدف مشخص یعنی تحقق کامل روح مطلق حرکت می‌کند.
• عقلانی: خرد جمعی هگل، بر اساس منطق و عقلانیت عمل می‌کند.

اهمیت خرد جمعی در فلسفه هگل:

• درک تاریخ: خرد جمعی هگل، کلید درک تاریخ و تحولات اجتماعی است.
• شکل‌گیری جامعه: خرد جمعی هگل، نقش مهمی در شکل‌گیری جامعه و نهادهای اجتماعی دارد.
• توسعه فردی: خرد جمعی هگل، به افراد امکان می‌دهد تا به پتانسیل‌های خود پی ببرند و در جهت رشد و توسعه فردی تلاش کنند.

ناخودآگاه جمعی

در اینجا لازم دانستم که به ناخودآگاه جمعی (The Collective Unconscious) بپردازم زیراکه آزمایش خرد جمعی تاثیرپذیر است از ناخودگاه جمعی.
یونگ در یک سخنرانی در لندن در سال ۱۹۳۶ یکی از جامع ترین و نهایی ترین تعاریف خود را از مفهوم ناخودآگاه جمعی بیان کرد:

«ناخودآگاه جمعی بخشی از روان است که می‌توان آن را به‌طور منفی از ناخودآگاه شخصی متمایز کرد، زیرا این ناخودآگاه، مانند دومی، وجود خود را مدیون تجربه شخصی نمی داند و در نتیجه یک کسب شخصی نیست. در حالی که ناخودآگاه شخصی اساساً از محتویاتی تشکیل شده است که زمانی خودآگاه بوده اند، اما با فراموشی یا سرکوب از آگاهی ناپدید شده اند، محتویات ناخودآگاه جمعی هرگز در آگاهی نبوده و بنابراین هرگز به صورت فردی به دست نیامده است. اما وجود آنها منحصراً مدیون وراثت است. در حالی که ناخودآگاه شخصی بیشتر از عقده ها تشکیل شده است ، محتوای ناخودآگاه جمعی اساساً از کهن الگوها تشکیل شده است.” (CW 9.1, §۸۸).

مفهوم ناخودآگاه جمعی یکی از ارکان مدل روان یونگی است و فرمول بندی آن مراحل مختلفی را طی کرده است. ما می‌توانیم آغاز مفهوم‌سازی آن را در اولین لحظات سفر خلاقانه یونگ در دوره‌ای که او به عنوان روانپزشک در بیمارستان Burghölzli کار می‌کرد دنبال کنیم. در این زمان، یونگ ظهور مضامین اساطیری معمولی یا اسطوره‌شناسی را مشاهده کرد، در توهمات بیماران روان پریش خود. در مصاحبه ای معروف برای بی بی سی در سال ۱۹۵۹، او به مصاحبه کننده، مورگان فریمن، در مورد یک بیمار اسکیزوفرنی خود در Burghölzli گفت که دیدی از یک فالوس خورشیدی داشت. این دید ظاهراً بسیار شبیه به دست نوشته ای از آیین باستانی میترائیسم بود. یونگ در این پدیده اشاره ای به یک فرضیه علمی برای وجود ناخودآگاه فوق شخصی یا جمعی دید (مک گوایر، هال، ۱۹۷۷).

از آن زمان به بعد، یونگ در جستجوی دائمی شواهدی برای فرضیه خود بود. هنگامی که دوره روانپزشکی او در بیمارستان بورگولزلی در سال ۱۹۰۹ به پایان رسید، یونگ مطالعه گسترده ای را در مورد اسطوره شناسی مردم از سراسر جهان انجام داد که در نهایت منجر به انتشار کتاب «تحولات و نمادهای میل جنسی» (۱۹۱۱) شد . /1912)، که بعداً با عنوان نمادهای تبدیل (1952) منتشر شد. این تحقیق ظهور تصاویر اولیه مشابه ( اوربیلدن) در طیف وسیعی از فرهنگ های مختلف. با این حال، این فرضیه مهاجرت نمادها در میان مردمان مختلف هنوز برای توضیح وجود جهانی تصاویر مشابه کافی نبود. تنها توضیح ممکن برای این امر، جوانه زدن خودکار این تصاویر اولیه از یک ناخودآگاه فوق شخصی بود. یونگ همچنین می‌توانست ظاهر ثابت تصاویر جمعی و کهن‌الگویی را در خیال‌پردازی‌ها و رویاهای بیمارانش و همچنین در مطالب ناخودآگاه خود مشاهده کند. بر اساس این شواهد مختلف، یونگ فرضیه ای مبنی بر وجود یک ناخودآگاه فیلوژنتیکی مشترک برای همه نوع بشر ارائه کرد.

یونگ در طول دوره‌ای از خودآزمایی، که از سال ۱۹۱۳ تا ۱۹۳۲ از آن به عنوان «مقابله با ناخودآگاه» یاد می‌کرد، مجموعه‌ای از تجربیات ذهنی، از جمله رویاها، رویاها و تصاویر درونی مهم را یادداشت کرد. این دیالوگ‌های درونی الهام‌بخش انتشار کتاب سرخ او در سال ۲۰۰۹ بودند. در آن، شخصیت‌های ذهنی که با «من» یونگ در تعامل هستند تا حدی نتیجه تجربه شخصی نویسنده هستند، اما ریشه در ناخودآگاه جمعی نیز دارند. شخصیت های تاریخی از عهد عتیق، پیامبران و قهرمانان اساطیری که در کتاب سرخ ظاهر می شوند، جمعی هستند و در عین حال به روند شخصی یونگ نیز اشاره می کنند. محتویات کتاب قرمز ، یا همان طور که Liber Novus نیز شناخته می‌شود، تمام آثار نظری بعدی نویسنده را تشکیل می‌دهد. Liber Novus را می توان به عنوان گزارشی از تجربه شخصی یونگ از ناخودآگاه جمعی در نظر گرفت.

یونگ در طول سالهای سفر خود از سال ۱۹۲۰ به بعد، به طور مداوم به دنبال اثبات وجود ناخودآگاه جمعی در ظهور تصاویر مشابه در فرهنگ های کاملاً متفاوت، مانند سرخپوستان پوئبلو در نیومکزیکو، قبیله الگونی در ساحل عاج (اوگاندا) و در در مصر، تونس و در معابد هندوهای هند بود. یونگ در سراسر آثار نظری خود بارها و بارها به موضوع ناخودآگاه جمعی بازگشت و آن را به عنوان ماهیت عینی توصیف کرد، برخلاف بخش ذهنی روان که او آن را ناخودآگاه شخصی نامید.

ناخودآگاه جمعی یک مرجع مهم در عمل بالینی یونگ است. عناصر نمادینی که در رویاها یا در انتقال ظاهر می شوند را می توان به عنوان متعلق به تجربیاتی که توسط کل بشریت مشترک است تشخیص داد. یونگ معتقد است که وقتی این عناصر جمعی شناسایی می شوند، بیمار می تواند از انزوای روان رنجوری خود خارج شود و درک کند که تجربه او توسط بسیاری دیگر به اشتراک گذاشته شده است. او همچنین ممکن است درکی جدید و غایت‌شناختی از فرآیند روان‌شناختی خود کسب کند. این مبنای نظری روش تقویت یونگ است .

برای برخی از نویسندگان، تمایز یونگ بین ناخودآگاه جمعی و ناخودآگاه شخصی صرفاً نظری است، زیرا محتوای ناخودآگاه جمعی تنها از طریق محتوای ناخودآگاه شخصی یا از طریق تجربه شخصی قابل درک است (ویلیامز، ۱۹۶۳، به نقل از ساموئل، ۱۹۸۶). تظاهرات ناخودآگاه جمعی را می توان در آسیب شناسی روانی مشاهده کرد، به ویژه در روان پریشی ها، که در آن ظهور شدید محتوای کهن الگویی، و همذات پنداری با تصاویر مذهبی جمعی، مانند مسیح، مریم و مقدسین وجود دارد. در روان پریشی ها، دخالت ناخودآگاه شخصی بسیار کاهش می یابد و اهمیت بسیار کمتری از آنچه در روان رنجورها مشاهده می شود، که عقده ها برای آنها نقش غالب دارند، دارد. تظاهرات ناخودآگاه جمعی را می توان در روان پریشی های توده ای و در پدیده های سیاسی جمعی نیز مشاهده کرد. یونگ در تلاش بود تا ظهور سوسیالیسم ملی را در فرهنگ آلمان در دهه ۱۹۳۰ به عنوان تجلی ناخودآگاه جمعی، از طریق تأثیر ووتان، خدای توتونی طوفان ها و جنگ نشان دهد (یونگ، ۱۹۳۶a).

مطالعات اخیر یونگ در مورد روان سیاسی (ساموئلز)، ناخودآگاه فرهنگی (هندرسون) و عقده های فرهنگی (سینگر و کیمبلز) نیز تظاهرات آسیب شناختی ناخودآگاه جمعی را در گروه های اجتماعی نشان داده است.

منبع:

– کتاب خردجمعی اثر جیمز سوروویکی
– کانال رسمی دکتر سعید خزائی
–  The Wisdon of Crowds: James Surowiecki · ۲۰۰۵ 
– M. Merrington and J. Golden (1976) A List of the Papers and Correspondence of Sir Francis Galton (1822–۱۹۱۱) held in The Manuscripts Room, The Library, University College London. The Galton Laboratory, University College London (typescript), at Section 88 on p. 
– “Francis Galton – Biography, Books and Theories“. famouspsychologists.org. Retrieved
– Rich, Laura (2010-08-04). “Tapping the Wisdom of the Crowd”. The New York Times. ISSN ۰۳۶۲-۴۳۳۱. Retrieved ۲۰۱۷-۰۴-۰۳٫
– The Right Way to Use the Wisdom of Crowds by Brad DeWees and Julia A. Minson (Harvard Business SChool)

– Jung, C.G. (1936). The concept of the collective unconscious. C.W. Vol. 9.1. Princeton: Princeton University Press.
– (1936 a) Wotan, C.W, Vol. 10. Princeton: Princeton University Press
– Jung, C. G. (1911/1912) The transformations and symbols of libido. C.W. Vol. B. Princeton: Princeton University Press
– Mcguire, W, Hull, R. F. C. (1977) C. G. Jung speaking. Interviews and encounters. Princeton: Princeton University Press
– Samuels, A., Shorter, B., Plaut, A., (1986) A Critical Dictionary of Jungian Analysis London: Routledge
Williams, M. (1963), “The indivisibility of the personal and collective unconscious”, in: Analytical Psychology: A modern Science, ed. Fordham,- M. et al., Heinemann, London, 1973
– Jung, C.G. (2009), Red Book/Liber Novus, edited by Sonu Shamdasani, WW Norton.
– Hegel: The Science of Logic: Exploring the Essence of Reality: A Deep Dive
– The wisdom and religion of a German philosopher: being selections from the writings of GWF Hegel

گردآوری و تالیف: دکتر سعید میرزائی

The post خرد جمعی appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

آینده پژوهی یا آینده نگری (Futures studies) مشتمل بر مجموعه تلاش هایی است که با استفاده از تجزیه و تحلیل منابع، الگوها و عوامل تغییر و یا ثبات به تجسم آینده های بالقوه و برنامه ریزی برای آن ها می پردازد. آینده‌پژوهی بازتاب دهندهٔ چگونگی زایش واقعیت «فردا» از دل تغییر (یا ثبات) «امروز»، است.
واژهٔ جمع Futures با بهره‌گیری از طیف وسیعی از روش‌ها و به‌جای تصوّر «تنها یک آینده»، به گمانه‌زنی‌های نظام‌مند و خردمندانه، در مورد نه تنها «یک آینده» بلکه «چندین آیندهٔ متصوّر» مبادرت می‌شود.
موضوعات آینده‌پژوهی دربرگیرنده انواع «ممکن»، «محتمل» و «دلخواه» برای دگرگونی از حال به آینده هستند.

من آینده پژوهی را اینطور تعریف می کنم:
آینده پژوهی، مطالعه سیستماتیک، میان رشته ای و کل نگرانه ی پیشرفت اجتماعی و فناوری و سایر روندهای زیست محیطیو اقتصادی توام با روندهای فناورانه است که غالباً با هدف بررسی نحوه زندگی و کار مردم در آینده انجام می شود. 
همچنین تکنیک های پیش بینی می تواند اعمال شود، اما محققان آینده پژوهی معاصر بر اهمیت بررسی سیستماتیک گزینه ها تأکید دارند.

«نمی‌توانیم آینده را پیش‌گویی کنیم اما می‌توانیم برای آن آماده باشیم».

ایلیا پریگوژین، برنده‌ی جایزه‌ی نوبل

آینده ‏پژوهی دانشی که موجب پرهیز از  غافلگیری در برابر تغییرات و پیشرفت‏های سرسام‏آور می‌شود.
آینده‌پژوهی دانش تصمیم‌گیری پیش‌دستانه است که به انسان می‏ آموزد که چگونه به ترسیم آینده‏ مطلوب برای سازمان و یا جامعه‏ ی خود بپردازد.
آینده‏پژوهی دانش و معرفت شکل بخشیدن به آینده، به شیوه‏ای آگاهانه، عاملانه و پیش‏دستانه است.
آینده‌پژوهی عموماً‌ با طرح یک مساله و یا ارائه یک ایده توام با خلاقیت شروع می‌شود که می‌تواند محتمل یا واقعی باشد.

تاریخچهٔ آینده‌پژوهی

همیشه اشتیاق بشر برای پیش‌بینی آینده از دوره باستان وجود داشته‌است. پیشگویان و کاهن‌ها نمونه‌هایی از کسانی هستند که در گذشته تلاش داشتند به نحوی به این اشتیاق در نزد خاص و عام پاسخ دهند. البته باید اشاره کنم که علم آینده نگری یا همان آینده پژوهی پیشگویی آینده نمی باشد.

اما یوهان گالتونگ و سهیل عنایت الله در تاریخ کلان و خرد مورخان، استدلال می کنند که جستجوی الگوهای بزرگ تغییرات اجتماعی و تئوری وی در مورد چرخه های فضیلت به دوران سوسوما چین (۱۴۵-۹۰ قبل از میلاد) بر می گردد، اگرچه کار ابن خلدون (۱۳۳۲–۱۴۰۶) هم بعنوان نمونه ای است که شاید برای جامعه شناسی مدرن قابل درک تر باشد

نخستین نشانه‌های جدی تر بشر به آینده در عصر روشنگری دیده می‌شود، دورانی که بشر باور داشت که علوم برای هر چیزی راه حلی خواهند یافت. مثل قوانین نیوتن در مورد حرکت.

فعالیت آینده پژوهی در قالب یک بررسی علمی در سال‌های ۱۹۳۰ تا ۱۹۳۳ توسط گروهی از پژوهشگران و با سرپرستی ویلیام اف آگبرن (William F.Ogburn) در زمینه جامعه‌شناسی که علم نوپایی شناخته می‌شد، در آمریکا انجام گردید. این گروه برای نخستین بار روش‌شناسی علمی (متودولوژی) همچون برون‌یابی (Extrapolation) وبررسی‌های علمی را در مورد روندهای اجتماعی روز آمریکا به انجام رسانده و ضمن انتشار اولین کاتالوگ روندها در آن کشور، موفق به آینده بینی‌های مهمی از جمله افزایش نرخ مهاجرت و ازدیاد طلاق شد. همچنین بلافاصله پس از جنگ جهانی دوم، و به دنبال تجزیه و تحلیل فناوری‌های مورد استفاده در آلمان و ژاپن، شیوه‌های نوینی برای آینده پژوهی ابداع شد و در نتیجه آن دستاوردهای مهم فناوری در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ شامل رادار، موشک‌های بالیستیک قاره پیما و حمل و نقل هوایی از قبل پیش‌بینی شد.

دو سازمان با اعتبار آینده پژوهی جهان یعنی World Futures Society) WFS) یا انجمن آینده دنیا و همچنین World Futures Studies Federation) WFSF) یا همان فدراسیون جهانی آینده پژوهی، در همین دوران به ترتیب در سال‌های ۱۹۶۷ در آمریکا و ۱۹۷۳ در پاریس تأسیس شدند.
WFS علاوه بر عضوگیری بیش از چهل هزار نفر تا کنون، تنها در آغاز دهه ۸۰ متجاوز از پنج هزار نفر را در همایش‌های گوناگون آینده پژوهی حاضر کرده و موفق به انتشار مجله نامدار «آینده پژوه» Futurist گردید.
از طرف دیگر WFSF که نسبت به WFS سازمان جهانی تری محسوب می‌شود، آینده پژوهان سرتاسر گیتی را در یک انجمن حرفه‌ای گرد هم آورده‌است.

در حال حاضر آینده پژوهی از گستره بزرگتری نسبت به دوران طلایی ۱۹۶۰ و اوایل ۱۹۷۰ برخوردار است. دنیای امروز نسبت به آن سال‌ها آمادگی بیشتری برای برنامه ریزی آینده را دارد. آینده پژوهی تنها به‌شمار اندکی از نویسندگان و استادان محدود نمی‌شود بلکه دنیای کسب و کار، دولتمردان و فرهیختگان همگی در حال بهره‌گیری از این واقعیت هستند تا آینده موفقی ساخته شود. بدین ترتیب است که برنامه‌ریزی راهبردی بر مبنای چشم‌اندازها و متکی بر سناریوها، امکانپذیر خواهد بود.

مثلث آینده پژوهی

معمولاْ آینده پژوهی از روش ها و ابزارهای گوناگونی استفاده می کند تا بتواند روندهای آینده‌ پیش رو را پژوهش کند. یکی از این ابزارها مثلث آینده‌ پژوهی است. برای بررسی تصویر مثبت یا منفی ناگزیریم در زمان سفر نموده، به عقب برگردیم و به فشار زمان حال و وزن زمان گذشته نیز نظر کنیم.

همانطور که در تصویر فوق مشخص است، مثلث آینده‌ پژوهی یک روش آینده‌نگاری برای شناسایی آینده‌های باورپذیری می باشد که در میان یک مثلث شکل می گیرد. راس‌های این مثلث شامل مجموعه‌ای از پیشران‌ها و بازدارنده‌هاست.

۱. کشش زمان آینده

فرایند این مثلث با کشش آینده آغاز می‌شود که شامل یک تصویر یا دیدگاهی برجسته است که تبدیل به مسئله یا موضوعی می‌شود که در مراحل بعدی مورد بررسی قرار می‌گیرد. معمولا تصاویر زیادی از آینده پدیدار می شود، اما تنها باید یکی از آن‌هایی که همراه با تمام باورها و ایده‌های گروه فکر منطبق است و با تصویر مرتبط هستند، قرار داده می شود.

۲. فشار زمان حال

همیشه زمان حال برآیند نیروهای بسیاری است که هم‌اکنون و در لحظه منجر به تغییرات آینده می‌شوند. یعنی زمان حال است که آینده ای را می سازد.
این فشارها شامل روندها، پیشران‌ها، فناوری‌ها و تصمیمات یا اقداماتی است که منجر به تغییرات جدید در زمان می شوند.
موضوعاتی که به عنوان فشارهای کنونی وجود دارند باید در محیط به صورت کمّی وجود داشته باشند، به این معنی که ما حداقل باید در فضای تئوری و نظری قادر به نشان دادن تاثیر آنها بر مسیر تغییر باشیم. مثل تاثیرات یک حرکت سیاسی یا اقتصادی یک سیاستمدار یا یک اقتصاددان که درآینده نمود خواهد کرد.

۳. وزن زمان گذشته

وزن گذشته شامل دسته ای از عوامل ساختاری می شوند که مانع از تغییر شده و از دستیابی ما به یک کشش یا فشار خاص آینده جلوگیری می‌کنند.
این اوزان تاریخی را می‌توان به عنوان ساختارهای سازمانی، سیاست ها، قوانین، مقررات، روش‌ها، ساختارهای علمی/نظری و یا روایت‌های تاریخی دانست که مانع از حرکت رو به جلوی ما می‌شوند. مانند سرمایه‌گذاری‌های موجود در زیرساخت‌ها، فناوری، آموزش و تمام قراردادهای اجتماعی و ساختارهای جمعیتی.

آرمانشهر و هیچ کجا

یوتوپیا به زبان انگلیسی، به معنای آرمانشهر (مدینه فاضله) است و به‌شکل Eutopia هم نوشته می‌شود که در لاتین به‌معنای محلی آرمانی و خوب است.
یوتوپیا واژه‌ای یونانی است که مفهوم آن نیز با اثر تامس مور به عرصه آمد. این واژه از ریشه ou-topos است و بهترین و ترجمه آن در زبان فارسی از اصلاح شهاب الدین سهروردی به معنای ناکجاآباد می باشد. در این واژه کنایه طنز آمیز از واژه eu-topos به‌معنای خوبستان یادشده است. این کلمه در قرن‌های بعدی عنوان آثار بسیاری در اروپا و دربارهٔ جامعه آرمانی شد.
نمونه های اولیه غربی شامل آرمانشهر یا همان خوبستان (Utopia) ساخته سر توماس مور است که در سال ۱۵۱۶ منتشر شد (تصویر فوق) و بر اساس “جمهوری” افلاطون بنا شده است. آرمانشهر همان مدینه فاضله اس است که بشر همیشه آرزوی آنرا داشته است.
در آن جامعه آینده، بر فقر و بدبختی غلبه کرده و الگویی مناسب برای زندگی ایجاد می کند. این کار آنقدر قدرتمند بود که آرمانشهرها، در اصل به معنای هیچ کجا و یا ناکجاآباد(Nowhere)، نمایانگر آینده های مثبت و تحقق بخشی هستند که در آن نیازهای همه برآورده می شود و دنیایی رویایی را شکل می دهد.

قانون مور (Moore’s Law)

قانون مور (Moore’s Law) که نخستین بار گوردون مور، از بنیانگذاران شرکت اینتل، در سال ۱۹۶۵ آن را ارائه کرد، قاعده‌ای سرانگشتی است که بیان می‌کند تعداد ترانزیستورهای روی یک تراشه با مساحت ثابت، هر ۲ سال، به طور تقریبی دو برابر می‌شود.
معیار اندازه‌گیری این پیچیدگی نیز تعداد ترانزیستورها در واحد سطح بود. بدین معنی که هر سال تراشه‌هایی به بازار می‌آمدند که تعداد ترانزیستورهای آن‌ها در واحد سطح دو برابر دو سال گذشته بود. در هنگام انتشار این مقاله تنها ۶ سال از ساخت اولین تراشهٔ الکترونیکی گذشته بود.
البته با پیشرفت روز افزون تکنولوژی و شتابزدگی در این صنعت این قانون تقریبا منسوخ خواهد شد.

آینده‌پژوهی در پی پیش‌بینی آینده نیست؛‌ هدف اصلی آینده‌پژوهی تحلیل، طراحی و ساختن آینده بر پایه‌ی ارزش‌های جامعه است‌.

پروفسور دکتر سعید خزائی

انواع برنامه ریزی و تفاوت آن با آینده پژوهی

برنامه ریزی با رویکرد آینده نگری بر چهار قسم است:
۱- برنامه ریزی مساله محور (چالش های فوری)
۲- برنامه ریزی هدف محور (آن چه می خواهیم، مقاصد)
۳- برنامه ریزی سیاست محور (مجاب سازی سازمان یا رهبر)
۴- برنامه ریزی آینده محور (بلندمدت)
اما تفاوت برنامه ریزی با آینده پژوهی بدین شکل است که برنامه ریزی به دنبال کنترل و بستن آینده است اما آینده پژوهی به دنبال گشودن و آشکارسازی آینده است به عبارت دیگر حرکت از آینده های محتمل به سوی آینده های بدیل.

منابع:

• «آینده‌پژوهی» [آینده‌پژوهی و آینده‌نگری] هم‌ارزِ «Futures studies, Futures, futures fields, futures research, foresight» مترادفِ: «آینده‌اندیشی» هم‌ارزِ واژهٔ بیگانه‌ای دیگر (futures thinking)؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. جواد میرشکاری، ویراستار. دفتر هفتم. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. شابک۹۷۸-۹۶۴-۷۵۳۱-۹۴-۸ (ذیل سرواژهٔ آینده‌پژوهی)
• الفبای آینده‌پژوهی/عقیل ملکی‌فر/۱۳۸۵
• Moore, Gordon E. (۱۹۶۵-۰۴-۱۹). “Cramming more components onto integrated circuits” (PDF). intel.com. Electronics Magazine. Retrieved April 1, ۲۰۲۰٫
• نواندیشی برای هزاره نوین/ ریچارد اسلاتر و دیگران/ وحید وحیدی مطلق
• The Futurist؛ مجله تخصصی آینده‌پژوهی (که توسط «انجمن جهانی آینده» منتشر می‌شود)
• انجمن آینده جهان (آمریکا)
• دپارتمان آینده پژوهی اندیشکده روابط بین‌الملل

این مقاله ادامه دارد…

نویسنده: دکتر سعید میرازائی

The post آینده پژوهی چیست؟ appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.

کجا سرمایه گذاری کنیم؟

همانطور که در خبر ها ملاحظه شد، روند اقتصاد ایران در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹ با توجه به روند هفته های اخیر بورس یک بار دیگر سوال همیشگی “کجا سرمایه گذاری کنیم؟” را زنده کرد.بنابراین در این مقاله سعی دارم به تحلیل روند اقتصاد ایران در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹ بپردازم.
معمولاً استارتاپ ها همیشه در پی رشد هستند و تنها راه حل آنها هک رشد است که قبلاً در موردش خیلی صحبت شده است. درون استراتژی های هک رشد به روش خودم که آنرا هک رشد چند وجهی نامگذاری کردم، همیشه رویکرد آینده پژوهی در کنار بازاریابی و دیجیتال مارکتینگ توام با بررسی روند های اقتصادی که در مقاله “بیش از ۱۵۰ روند آینده” منتشر شد، بوده است. به نظرم برای دستیابی به یک رشد پایدار باید هک رشد را چند وجهی اجرا نمود.

نخست روند کلی اقتصاد ایران بررسی می کنیم:

تورم همچنان بالا است و چشم انداز کاهشی محسوسی برای آن پیش بینی نمی شود. البته با توجه به تلاش اخیر دولت برای تأمین کسری بودجه از طریق انتشار اوراق بهادار، انتظاارت تورمی را کمی کاهش داد و تورم شدید در ماه های خرداد و تیر  امسال (۱۳۹۹)، احتمالا دیگر تکرار نخواهد شد.
بنابراین با کمی کاهش نرخ تورم همانند نیمه نخست سال خواهد بود و رویکرد آینده کاهش رکود هم وجود ندارد.
همچنین استمرار شرایط نامناسب اقتصادی، تحریمها، فعال سازی مکانیسم ماشه آمریکا یا همان تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران و همچنین بحران کرونا منجر به استمرار رکود در اقتصاد خواهند شد. بنابراین نرخ تورم حدود ۳۰ درصد و رشد اقتصادی نزدیک به صفر در پایان سال پیش بینی می شود

اما استفاده از استراتژی های بازاریابی و روش های دیجیتال مارکتینگ برای کسب و کارها می تواد کمی بر سرعت فروش محصولات تاثیر مثبتی بگذارد و این امر کمی از التحاب بحران بر اکوسیستم اقتصادی کسب و کارها می کاهد.

پیش بینی وضعیت ارز:

برخلاف ادعای برخی کارشناسان به نظر اینجانب همچنان تخلیه حباب ارز، طلا و مسکن در ادامه سال رخ نخواهد داد چراکه تورم و محدودیتهای شدید ارزی مانع از کاهش نرخ ارز خواهند شد و استمرار روند صعودی ارز مانع از کاهش قیمت طلا و مسکن و … خواهد شد.
با فرض به این که انتخابات آمریکا با پیروزی دونالد تراپ روبرو شود که احتمال وقوع بیشتری هم دارد، لذا نمیتوان به کاهش تحریمها در کوتاه مدت امید داشت و از این رو نیز گشایشی در اقتصاد ایران حاصل نخواهد شد.

پیش بینی وضعیت بورس:

به نظر می رسد وضعیت بورس تهران هم به نقطه ای برسد که به راحتی کسب سودهای بالا در آن اتفاق نخواهد افتاد و کسب سود از بورس منوط به خرید سهم های درست و یا نوسان گیری  هوشمندانه و با مطالعات توام تکنیکال و فاندامنتال است.
بنابراین اگر از دانش تخصصی کافی برخوردار نیستید و یا سبدگردان قابل اعتماد و متخصص سراغ ندارید سراغ بورس نروید.
اگر هم زیاد ریسک پذیر هستید و یا تخصص چندانی در بورس ندارید ماندن در بازار سرمایه به شما پیشنهاد نمی شود و توصیه می کنم به هر کانال و هر سیگنالی هم اعتماد نکنید.

در خصوص بازار ارز پیش بینی می شود در روند اقتصاد ایران در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹، صعودی باشد. البته که پیش بینی دقیق روند ارز و ضریب رشد آن بسیار دشوار است ولی تقریباً قطعیت دارد که ادامه روند صعودی خواهد بود و بصورت تقریبی رشد بین ۱۵ تا ۲۰ درصدی تا پایان سال محتمل می باشد.

پیش بینی وضعیت بازار طلا:

و اما در خصوص بازار طلا باید عرض کنم که با توجه اینکه این بازار از دو کانال قیمت اونس جهانی و دلار داخلی تاثیر می گیرد، طلا در سال میلادی اخیر روند صعودی پرشتابی خواهد داشت و ادامه روند رشد آن با شیب ملایمتری روند اقتصاد ایران در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹ محتمل خواهد بود.
بنابراین طلای داخلی بیش از ارز رشد خواهد کرد و میتواند گزینه مناسبتری از ارز برای سرمایه گذاری باشد.

پیش بینی وضعیت بازار مسکن:

اگر با رویکرد آینده پژوهی نگاهی به تورم در اقتصاد ایران در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹ بیاندازیم، افزایش قیمت تمام شده نهاده های ساختمانی و استمرار شرایط نامناسب اقتصاد کلان سبب می شود تا احتمال کاهش تورم در بخش مسکن نیز کمتر باشد.
بنابراین در ادامه سال نیز روند افزایشی قیمت مسکن با شیب ملایمتری ادامه خواهد یافت.

منابع:

– European Central Bank
– Iran – Economic Indicators
– Commodity Futures Trading Commission | CFTC
– سایت رسمی آقای سعید مسگری

نگارش: دکتر سعید میرزائی

The post روند اقتصاد ایران در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹ appeared first on بلاگ رشد ستاره شمالی.